İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi · Sosyoloji (%30 İngilizce) · Lisans
AKTS: 6 T+U+L: 3+0+0 Zorunlu
Koordinatör: Dr. Öğr. Üyesi Burcu SAĞLAM SARIKAYA
Öğretim Üyeleri: Dr. Öğr. Üyesi Burcu SAĞLAM SARIKAYA
Dersin Amacı
Öğrencilerin şehir kavramı, şehrin kökeni, şehirleşme süreçleri ve şehirleşmenin toplumsal sonuçları hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlamak.
Ders İçeriği
Şehir kavramı ve şehirlerin ortaya çıkışı, tarihsel süreçte İslam Şehri ve Türk şehir sistemi, modern şehrin ortaya çıkışı, buna bağlı olarak yaşanan toplumsal değişimler ve Türkiye’de şehirciliğin fiziksel ve toplumsal gelişimi ele alınacaktır.
Zorunlu Kaynaklar
1- Doğu ve Batı Arasında Şehir Görgün Özcan, Yeditepe Yayınları , İstanbul, 2018
2- Kent Sosyolojisi Hüseyin Bal, Fakülte Kitabevi, Isparta
Önerilen Kaynaklar
1- Kubbeyi Yere Koymamak Turgut Cansever, Timaş yy. İstanbul
2- Nöbetleşe Yoksulluk Oğuz Işık; Melih Pınarcıoğlu, İletişim yy. İstanbul
3- http://www.sehirdusunce.com
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Genel olarak kent, kentleşme ve kentlileşme hakkında bilgi edinir.
- Ana çizgileri ile sanayileşme ve kentleşme arasındaki ilişkileri değerlendirme olanağı elde eder.
- Kent planlaması, gecekondu, toprak ve konut gibi konular hakkında daha derin bilgilere sahip olur.
- Doğal afetler hakkında genel bilgiler alır mücadele noktasında önemli bilgiler edinir.
- Bu dersi tamamladıktan sonra öğrenciler; Şehir kavramını ve şehirlerin tarihsel gelişimini, Göç olgusunu, sonuçlarını ve Türkiye’de yaşanan göç süreçlerini; Kentsel dönüşüm, kamusal alan, gecekondulaşma, kent suçluluğu olgularını; İdeal şehir, şehir
Temel Alan Dağılımı
(31) Sosyal ve Davranış Bilimleri%100
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
AnlatımSoru-CevapTartışmaGösterimBenzetimBireysel Çalışma
Ölçme ve Değerlendirme
ÖdevSınav (Yazılı Sınav / Test: Doğru-Yanlış Testi, Çoktan Seçmeli Testi, Kısa Cevaplı Test, Eşleştirmeli Test)
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 16 | 3 | 48 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 16 | 2 | 32 |
| Ara Sınav | 2 | 10 | 20 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 5 | 10 | 50 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Kent sosyolojisine giriş | Ayten Alkan ve Bülent Duru, “20. Yüzyılda Kent ve Kentsel Düşünce”, 20. Yüzyıl Kenti, s. 7–25 |
| 2 | Metropol ve modern birey | Georg Simmel, “Metropol ve Zihinsel Yaşam”, Modern Kültürde Çatışma |
| 3 | Chicago Okulu ve kentlilik | Louis Wirth, “Bir Yaşam Biçimi Olarak Kentlileşme”, 20. Yüzyıl Kenti |
| 4 | Sokak ve gündelik hayat | Jane Jacobs, “Kaldırımın Kullanımları: Asayiş”, Büyük Amerikan Şehirlerinin Ölümü ve Yaşamı |
| 5 | Mekânın toplumsal üretimi | Henri Lefebvre, Mekânın Üretimi, mekânsal üçlü üzerine seçilmiş bölüm |
| 6 | Kolektif tüketim ve kentsel hareketler | Manuel Castells, Kent, Sınıf, İktidar, kolektif tüketim ve kentsel mücadeleler üzerine seçilmiş bölüm |
| 7 | Sermayenin kentleşmesi | David Harvey, “Sermayenin Kentleşmesi”, Kent Deneyimi, 1. Bölüm |
| 8 | Ara sınav | Sınava hazırlık |
| 9 | Küresel kentlerden küreselleşen kentleşmeye | Saskia Sassen, “Kentin Sahibi Kim? Küresel Kentsel Dinamikler Üzerine Düşünceler”; Neil Brenner ve Roger Keil, “Küresel Kentlerden Kentselliğin Küreselleşmesine”, çev. Murat Üçoğlu, Birikim, 16 Şubat 2013 |
| 10 | İleri marjinallik ve bölgesel damgalama | Wacquant, L. (2010). “Yafta ve bölünme: Chicago’nun merkezinden Paris’in çeperlerine.” Kent paryaları: İleri marjinalliğin karşılaştırmalı sosyolojisi içinde (M. Doğan, Çev., ss. 185–222). Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi. |
| 11 | Soylulaştırma ve yerinden edilme | Neil Smith, “Yeni Küresellik, Yeni Şehircilik: Küresel Kentsel Strateji Olarak Soylulaştırma” |
| 12 | Enformel kentleşme: küresel ve yerel deneyimler | Mike Davis, Gecekondu Gezegeni, seçilmiş bölüm; Sema Erder, İstanbul’a Bir Kent Kondu: Ümraniye, seçilmiş bölüm |
| 13 | Kent hakkı ve kentsel mücadeleler | Henri Lefebvre, Şehir Hakkı, seçilmiş bölüm |
| 14 | Türkiye’de modernizm, ulusal kimlik ve mimarlık | Bozdoğan, S. (1998). Türk mimari kültüründe modernizm: Genel bir bakış. S. Bozdoğan ve R. Kasaba (Ed.), Türkiye’de modernleşme ve ulusal kimlik içinde (N. Elhüseyni, Çev., ss. 118–135). Tarih Vakfı Yurt Yayınları. |
| 15 | Türkiye'de mekânsal ayrıştırma | Yonucu, D. (2014). Bir yönetim biçimi olarak mekânsal ayrıştırma: Tehlikeli mahalleler, olağanüstü hal ve militarist sınır çizimi. A. B. Candan ve C. Özbay (Haz.), Yeni İstanbul çalışmaları: Sınırlar, mücadeleler, açılımlar içinde (ss. 91–108). Metis Yayınları. |
| 16 | Final Sınavı | Sınava hazırlık |