Sağlık Bilimleri Fakültesi · Hemşirelik · Lisans
Dersin Amacı
Hemşirelikte Manevi Bakım dersi, sağlık hizmetlerinde insanı beden ve ruh boyutuyla bir bütün olarak görüp tedavi ve iyileştirme süreçlerini bütünsel bir anlayışla planlayarak manevi bakım ve destek hizmetlerinin teorik ve pratik bilgisini kazandırmayı; öğrencilerin mesleki planda sahada uygulama becerilerini desteklemeyi ve onlara çok yönlü kişisel gelişim bilincini kazandırmayı amaçlar.
Ders İçeriği
İnsan, sağlık, hemşirelik, anlam, maneviyat, din ve inanç vb. kavramları; İnsanın Manevi Boyutu, insan ve anlam ihtiyacı, kişisel anlamı bulmanın fiziksel ve ruhsal sağlık üzerindeki etkisi; Manevi bakım ihtiyacının gerekçeleri. Hasta ve yakınlarının manevi bakım çerçevesinden ihtiyaçları; Hastane personelinin (Hemşirelerin) manevi ihtiyaçları; Maneviyatın ruh sağlığındaki fonksiyonu, Hayat-Ölüm, Sağlık-Hastalık ve Manevi Çöküş- Manevi iyi oluş olgularına Manevi Gelişim (tekâmül) Perspektifinden Bakış. Sağlık Sisteminde Manevi Danışmanlık ve Manevi Bakım, Manevi Yönelimli Psikolojik Danışmanlık, Dinî Danışmanlık; Manevi Bakımda Bütünsel Yaklaşım ve Başarılı Hemşirenin 12 özelliği. Hasta ve yakınlarının anlam İhtiyacı; Manevi Bakımda Pozitif Düşünce ve Dinî (İslami) kodlar. Manevi Bakımın tanımı; Manevi Bakımın Planlanması. Manevi bakım süreçleri ve adımları. Manevi bakımda genel ilkeler. Manevi bakımı etkileyen faktörler. Manevi bakım uygulamalarında riskler ve zorluklar; Hemşirelikte Manevi Bakımda örnek uygulamalar konularını içermektedir.
Zorunlu Kaynaklar
Yasemin Odabaş (2021) Hemşirelikte Manevi Bakım Adımları. Gece Kitaplığı
Üzeyir Ok, Zümrüt Gedik, Zehra Erşahin (2020) Hastalar İçin Manevi Bakım, Nobel Yayınları
Hüsna ÖZVEREN,Emel GÜLNAR, Palyatif Bakım ve Hemşirelik, Akademisyen Yay. 2021
Faruk Kanger, Hemşirelikte Manevi Bakım, Ders Sunusu 2024
Önerilen Kaynaklar
Ali Seyyar, Tıbbî Sosyal Hizmetlerde Manevi Bakım, Rağbet Yayınları, 2018
Zuhâl Ağılkaya-Şahin, Hristiyan Gelenekte Manevi Bakımın Teorik Temelleri, Spırıtual Psychology And Counselıng, DOI 10.12738/spc.2016.1.0002, Şubat 2016
Mecit Ömür Öztürk (2019) Dervişin Teselli Koleksiyonu, Hayykitap.
Yasemin Odabaş, (Y.Lisans Tezi) Engelli Çocuk Annelerine Verilen Manevi Bakım Desteğinin Manevi İyilik Ve Umut Düzeylerini Arttırmaya Etkisinin Değerlendirilmesi
Açıklamalar
Final değerlendirmesi için sahada uygulamalı bir çalılma yapılacaktır.
Çoktan Seçmeli Testi, Klasik açık uçlu sorulara cevap. AĞIRLIK ORANI: %30 |
Uygulama Performans Görevi AĞIRLIK ORANI: %60 |
Sözlü ve görsel sunum AĞIRLIK ORANI: %10 |
Derse %70 devam zorunludur.
Kurallar
HEMŞİRELİKTE MANEVİ BAKIM UYGULAMASI PROJESİ SÜRECİ
I.Bakım vereceğiniz hasta(lar)yı kararlaştırınız ve süreci ana hatlarıyla planlayınız. (s.154 vd.)
II.Hastanın (yakınının) manevi boyutunu manevi taramayla değerlendiriniz. (s.127 vd.)
III.Hastanın (yakınının) demografik bilgilerini manevi anamnezini alınız. (s.129 vd.)
IV.Hastanın (yakının) nasıl bir manevi desteğe ihtiyaç duyduğunu sorunuz, not ediniz.
V.Hastaya (yakınına) nasıl manevi destek vermeniz gerektiğini görüşerek gözlemleyerek tespit ediniz. =tanı koyunuz != (s. 244, 259, 329, 380, 412 vd.)
VI.Koyduğunuz bir tanı üzerinden uygulama adımlarını (aktivitelerin mümkün olanlarını «İnci Bilgiler» ışığında gerçekleştiriniz.
VII.Süreci ve sonuçları raporlayınız. (gözlemleriniz, sizin ve hastanın öz değerlendirmesi)
VIII.Bütün proje sürecini yazılı dosya haline getirip derste sununuz.
IX.Sınıfta ortamında tartışmaların sonucu olarak düzeltmeleri yapıp projenizi teslim ediniz.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- İnsan hayatında ve bütünsel sağlık hizmetlerinde anlamın ve maneviyatın önemini kavrar.
- Hemşirelikte Manevi destek/bakım hizmetlerinde bütünsel yaklaşımın önemini bilir.
- Hemşirelikte manevi bakımı tasarlama ve planlama bilgi ve becerisi kazanır.
- Hemşirelikte manevi bakım süreçlerini ve adımlarını uygulama bilgi ve becerisi kazanır.
- Hemşirelikte manevi bakım uygulamalarında etik ilke ve inceliklere riayet etme duyarlılığını geliştirir.
- Hemşirelikte manevi bakım uygulamalarında eleştirel düşünme ve problem çözme becerisi kazanır. Öz değerlendime yaparak ve mesleki beceri gelişimini yeniden planlar ve sürdürür.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 15 | 2 | 30 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 14 | 2 | 28 |
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 1 | 20 | 20 |
| Final | 0 | 0 | 0 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | *Tanışma / Ders izlencesinin verilmesi.Ders içerikleri, ders materyalleri ve kaynakları hakkında bilgilendirme. *Proje/Uygulama ve sınavlara ilişkin bilgilendirmeler | Kampüs Bilgi sisteminden ders içeriğine erişim sağlanabilir. |
| 2 | *İnsan, sağlık, hemşirelik, anlam, maneviyat, din ve inanç vb. kavramlara genel bakış. *İnsanın Manevi Boyutu (Varlık, Ruh, Nefs, Beden, Akıl, Duyular) | Sağlık Kurumlarında Sosyal Hizmet Uygulamaları ve Maneviyatın Önemi Hemşirelikte Manevi Bakım adımları Ders Sunusu 2024 |
| 3 | *İnsan ve anlam ihtiyacı, kişisel anlamı bulmanın fiziksel ve ruhsal sağlık üzerindeki etkisi. *Manevi bakım ihtiyacının gerekçeleri | Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024; Hemşirelikte Manevi Bakım adımları. 1. Bölüm. Kavramsal ve Kuramsal Çerçeve |
| 4 | *Hasta ve yakınlarının manevi bakım çerçevesinden ihtiyaçları *Hastane personelinin (Hemşirelerin) manevi ihtiyaçları *Maneviyatın ruh sağlığındaki fonksiyonu | Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024; Hemşirelikte Manevi Bakım adımları. 1. Bölüm. Kavramsal ve Kuramsal Çerçeve |
| 5 | *Hayat-Ölüm, Sağlık-Hastalık ve Manevi Çöküş- Manevi iyi oluş olgularına Manevi Gelişim (tekâmül) Perspektifinden Bakış | Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024; |
| 6 | *Sağlık Sisteminde Manevi Danışmanlık ve Manevi Bakım, Manevi Yönelimli Psikolojik Danışmanlık, Dinî Danışmanlık * Manevi Bakımda Bütünsel Yaklaşım ve Başarılı Hemşirenin 12 özelliği | Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024; Hemşirelikte Manevi Bakım adımları. 1. Bölüm. Kavramsal ve Kuramsal Çerçeve |
| 7 | * Hasta ve yakınlarının anlam İhtiyacı *Manevi Bakımda Pozitif Düşünce ve Dinî (İslami) kodlar | Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024; Dervişin Teselli Koleksiyonu |
| 8 | Ara Sınav (Vize) | Birincil Kaynaklar ve Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024. |
| 9 | *Manevi Bakımın tanımı *Manevi Bakımın Planlanması *Uygulama Projesi yönergeleri ve belgelerinin verilmesi *Manevi bakım süreçleri ve adımları | Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024; Hemşirelikte Manevi Bakım adımları. 2. Bölüm. Manevi Bakım Planlaması |
| 10 | *Manevi bakımda genel ilkeler *Manevi bakımın dört aşaması | Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024; Hemşirelikte Manevi Bakım adımları. 2. Bölüm. Manevi Bakım Planlaması |
| 11 | * Manevi bakımı etkileyen faktörler *Manevi bakım uygulamalarında riskler ve zorluklar | Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024; Hemşirelikte Manevi Bakım adımları. 2. Bölüm. Manevi Bakım Planlaması |
| 12 | Manevi Bakım (spritüal destek) sürecinde prensipler; örnek ifadeler ve tutumlar. | Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024; Hemşirelikte Manevi Bakım adımları. 2. Bölüm. Manevi Bakım Planlaması |
| 13 | *Uygulama Projelerinin sözlü sunumları; değerlendirme ve kritiği 1 * Manevi bakımda etik incelikler | Öğrenci sözlü ve görsel sunum hazırlıkları Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024 |
| 14 | *Uygulama Projelerinin sözlü sunumları; değerlendirme ve kritiği 1 * Dönem sonu ders değerlendirmesi ve öneriler | Öğrenci sözlü ve görsel sunum hazırlıkları Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024 |
| 15 | *Uygulama Projelerinin sözlü sunumları; değerlendirme ve kritiği 2 * Dönem sonu ders değerlendirmesi ve öneriler | Öğrenci sözlü ve görsel sunum hazırlıkları Hemşirelikte Manevi Bakım Ders Sunusu 2024 |
| 16 | (Final) Proje dosyasının dijital olarak ve çıktı alınarak hazırlanması | Proje dosyasının teslim edilmesi |


