Sağlık Bilimleri Fakültesi · Hemşirelik · Lisans
AKTS: 6 T+U+L: 4+0+2 Zorunlu
Koordinatör: Dr. Öğr. Üyesi Ümmühan KILIÇ
Ön Koşul Dersleri: HEM 118 - Hemşirelik Esasları, HEM 120 - Hemşirelik Esasları Uygulama
Dersin Amacı
Cerrahi hastalıklar ile ilgili temel bilgilerin verilmesi, öğrencinin cerrahi bakım gereksinimi olan hastanın bakım gereksinimlerini belirleyebilmesi, gereksinim doğrultusunda çözüm geliştirebilmesi, uygulayabilmesi ve cerrahi kliniklerinde gerekli olan hemşirelik becerilerini kazanabilmesi. Cerrahi girişim uygulanan hastanın fizyolojik, psikolojik ve sosyal gereksinimlerinin ameliyat öncesi, sırası ve sonrası dönemde saptanması, bakım kalitesini yükseltmeye yönelik bilgi ve beceri kazandırılması amaçlanmaktadır.
Zorunlu Kaynaklar
- Akyolcu, N., Kanan, N., Aksoy, N. (2021). Cerrahi Hemşireliği I, Nobel Tıp Kitabevleri, 4. Baskı: İstanbul.
- Akyolcu, N., Kanan, N., Aksoy, N. (2021). Cerrahi Hemşireliği II, Nobel Tıp Kitabevleri, 3. Baskı: İstanbul.
- Karadakovan, A., Eti Aslan, F. (2017). Dahili ve Cerrahi Hastalıklarda Bakım. Cilt I. Akademisyen Tıp Kitabevi, 4. Baskı: Ankara.
- Karadakovan, A., Eti Aslan, F. (2017). Dahili ve Cerrahi Hastalıklarda Bakım. Cilt II. Akademisyen Tıp Kitabevi, 4. Baskı: Ankara.
- Çelik, S. 2021. Cerrahi Hemşireliğinde Güncel Uygulamalar. Çukurova Nobel Tıp Kitabevi, Antalya,
- Çelik, S., Usta Yeşilbalkan, Ö. (2015). Dahili ve Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği. Nobel Akademik Yayıncılık ve Eğitim Danışmanlık Tic. Ltd. Şti., 3. Baskıdan Çeviri: Ankara.
- Erdil, F, Elbaş Özhan, N. (2016). Cerrahi Hemşireliği, Aydoğdu Ofset Matbaacılık Ambalaj Sanayi ve Tic. Ltd. Şti., 7. Baskı: Ankara
Önerilen Kaynaklar
- AORN güncellemeleri (2022). https://aorn.org/Guidelines/About-AORN- Erişim Tarihi: 6.01.2025.
- Hançer, AT (2022). Yanık Yaralanmalarında Yara Enfeksiyonu Gelişimi ve Yönetim Stratejileri. Turkiye Klinikleri Surgical Nursing-Special Topics, 8(1), 39-47.
- Topal Hançer, A. (2022). Yanık Yaralanmalarında Yara Enfeksiyonu Gelişimi ve Yönetim Stratejileri. Yılmaz M, editör. Yanık Yaralanması: Güncel Bakım Stratejileri ve Yönetimi. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri; p.39-47.
- Öner Cengiz, H. (2022). Yanık Yaralanmalarında Ağrı ve Anksiyete Yönetim Stratejileri. Yılmaz M, editör. Yanık Yaralanması: Güncel Bakım Stratejileri ve Yönetimi. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri; p.24-31.
- Gürler H. (2022). Yanık Yaralanmalarında Rehabilitasyon Yönetim Stratejileri. Yılmaz M, editör. Yanık Yaralanması: Güncel Bakım Stratejileri ve Yönetimi. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri; p.62-9.
- Konyalılar, İ. (2020). Ameliyat Hemşirelerinin Operasyonlarla İlgili Sorumlulukları. International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR), 7(50), 280-288.
- Yıldızeli Topçu S, Öztekin SD. (2019). Ameliyat Sonrası Sıvı-Elektrolit Dengesi Komplikasyonları ve Hemşirelik Bakımı. Yıldız Fındık Ü, editör. Ameliyat Sonrası Komplikasyonlar ve Hemşirelik Bakımı. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri. p.16-23
Kurallar
Öğrenciler derse zamanında gelmek ve teorik derslerin %80'ine katılmak zorundadırlar.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Vücudun çeşitli sistemlerini etkileyen yaygın cerrahi girişim gerektiren durumlarda hasta merkezli perioperatif bakımı uygular
- Cerrahi aseptik tekniği kullanır, hasta güvenliğini sağlar.
- Cerrahi hastasının bakımında hasta, hasta ailesi ve multidisipliner ekip üyeleri ile işbirliği sağlayabilir.
- Cerrahi hastasının genel sağlık durumunu tanımlayabilir, sağlıktan sapta durumlarında uygun girişimleri planlayabilir, gereksinimlerinin karşılanmasında öncelikleri saptayabilir.
- Cerrahi hastası ve ailesinin bakım sürecine katılımını sağlamak için cerrahi süreç içerisinde diğer rolleri üstlenebilir (eğitimci, vaka yöneticisi, danışman, savunucu)
Temel Alan Dağılımı
(72) Sağlık%100
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
AnlatımSoru-CevapTartışmaGösterimGösterip YaptırmaRol OynamaGrup ÇalışmasıÖrnek OlayDeney / Laboratuvar / Atölye / Alan UygulamasıBireysel Çalışma
Ölçme ve Değerlendirme
ÖdevPerformans Görevi (Uygulama / Laboratuvar / Atölye / Arazi Çalışması / Seminer / Sunum / Bitirme Çalışması / Tez)Sınav (Yazılı Sınav / Test: Doğru-Yanlış Testi, Çoktan Seçmeli Testi, Kısa Cevaplı Test, Eşleştirmeli Test)
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 14 | 1 | 14 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 14 | 1 | 14 |
| Ara Sınav | 1 | 10 | 10 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 14 | 8 | 112 |
| Final | 1 | 10 | 10 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Teorik: Ders Programının Tanıtılması Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Tarihçesi ve Cerrahi Hemşireliğinin Temel Kavramları Laboratuvar: Laboratuvar Uygulamalarının Tanıtımı | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 2 | Teorik: Cerrahi Alan Enfeksiyonları ve Hemşirenin Bakımı Laboratuvar: Hasta görüşmesi, sistem muayenesi yapma, hasta kabul ve değerlendirme, öykü alma, hasta kimliği doğrulama | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 3 | Teorik: Yara ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Cerrahi el yıkama | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 4 | Teorik: Yanık ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Steril eldiven ve önlük giyme | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 5 | Teorik: Şok ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Steril bohça açma | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 6 | Teorik: Perioperatif Süreç (Ameliyat Öncesi, Sırası, Sonrası) Laboratuvar: ‘Güvenli Cerrahi Kontrol Listesi’ sürecini yapabilme | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 7 | Teorik: Solunum Sistemi Cerrahisi ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Perioperatif hasta sürecini yönetme | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 8 | Teorik: Kalp Damar Cerrahisi ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Şok türü ve özelliğine göre ekiple iş birliği yapma ve hemşirelik bakımı verme | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 9 | Ara sınav | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 10 | KBB ve Göz Cerrahisi Hastalıkları ve Hemşirelik Bakımı Lab: Dren bakımını yapabilme, göğüs tüpü ve sualtı drenaj sistemini takip edebilme | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 11 | Teorik: Gastrointestinal Sistem Cerrahisi ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Stomayı tanımlayabilme ve bakımını yapabilme, | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 12 | Teorik: Endokrin Sistem Cerrahisi ve Hemşirelik Bakımı, Meme Cerrahisi ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Trakeostomi bakımı yapabilme, kendi kendine meme muayenesi yapabilme | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 13 | Teorik: Kas-İskelet Sistemi Cerrahisi ve Hemşirelik Bakımı, ERAS Protokolleri ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Hastayı radyolojik endoskopik girişimlere hazırlama | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 14 | Teorik: Üriner Sistem Cerrahisi ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Düşme riskinin değerlendirilmesi | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 15 | Teorik: Sinir Sistemi Cerrahisi ve Hemşirelik Bakımı+ Organ Transplantasyonu ve Hemşirelik Bakımı Laboratuvar: Düşme Riski, TPN (Total Parenteral Beslenme) | 1,2,3,4,5,6,7 |
| 16 | Final | 1,2,3,4,5,6,7 |


