İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi · Tarih · Lisans
Dersin Amacı
Bu dersin amacı Yavuz Sultan Selim ve Kanuni Sultan Süleyman’ın yaptıkları fetihler ve icraatlar sonrası zirveye ulaşan Osmanlı İmparatorluğunun toplum hayatına ve ekonomik kalkınmasına ve daha sonra gerilemesine tedricen etkili olan sosyo-ekonomik müesseselerini yakından incelemek ve dolayısıyla öğrencilerin tahlil yapabilme becerilerini geliştirmelerini sağlamaktır. Öğrencilere doğuş ve yükseliş döneminde sosyo-ekonomik müesseslerinin oynadıkları rolün ışığında Osmanlı Devleti’nin yükselme, gerileme ve yıkılma sürecini tahlil edebilme kabiliyetlerini geliştirmektir.
Ders İçeriği
Yavuz Sultan Selim ve Kanuni Sultan Süleyman döneminde yükselişe geçen ve üç kıtaya yayılan Osmanlı İmparatorluğunun sosyo-ekonomik dinamiklerini detaylı bir şekilde incelemektir.
Osmanlı Sosyo-Ekonomik Tarihi dersinde öğrencilerin Osmanlı İmparatorluğunun çeşitli sosyal ve ekonomik müesseselerinin fonksiyonlarını kavrayabilmelerini kolaylaştıracak konular üzerinde durulacaktır.
Zorunlu Kaynaklar
Mehmet Genç, Osmanlı İmparatorluğunda Devlet ve Ekonomi, Ötüken Yayınları, İstanbul.
Mehmet Genç, Osmanlı İmparatorluğunda Devlet ve Ekonomi II. Cilt, Ötüken Yayınları, İstanbul.
Caroline Finkel, Rüyadan İmparatorluğa Osmanlı: Osmanlı İmparatorluğu’nun Öyküsü 1300-1923, Tercüme Zülal Kılıç, Timaş Yayınları, İstanbul.
Halil İnalcık ve Donald Quataert. Osmanlı İmparatorluğu’nun Ekonomik ve Sosyal Tarihi, cilt 1/1300-1600, Çevirmen Halil Berktay, Eren yayıncılık, İstanbul.
Halil İnalcık, Devlet-i ‘Aliyye, Kronik Yayınları, İstanbul.
Şevket Pamuk, Osmanlı-Türkiye İktisadî Tarihi 1500-1914, İletişim Yayınları, İstanbul.
Mübahat S. Kütükoğlu, Osmanlı’nın sosyo-kültürel ve iktisâdî yapısı, TTK, Ankara.
Mustafa Nuri Paşa, Netayic ül-vukuat: kurumları ve örgütleri ile Osmanlı Tarihi, cilt -I, Yayına hazırlayan: Neşet Çağatay, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Bu dersi alan öğrencilerin Osmanlı Sosyo-Ekonomik Tarihi konularını ve Osmanlı İmparatorluğunun çeşitli sosyal ve ekonomik müesseselerinin fonksiyonlarını kavrayabilmel kabiliyetlerini geliştirecekleridir. Bu dersi alan öğrenci eleştirel nitelik kazanmış olacak. Bu dersi alan öğrenciler konuları inceleme ve kavrama becerisi kazanacaklar.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 0 | 0 | 0 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 0 | 0 | 0 |
| Ara Sınav | 1 | 2 | 2 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 2 | 2 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Giriş: Türk Tarihçiliğinde İlk Ekonomik Tarih Denemesi ve Tepkiler | Makale okunması |
| 2 | Osmanlı Devleti'nin Kuruluşu: Osmanlı Hanedanı Efsanesi ve Osmanlı Devleti'nin Kuruluşuyla İlgili Temel Görüşler | Makale Okunması |
| 3 | Osmanlı ve Avrupa- ekonomik yaklaşım: Osmanlı ve Avrupa iktisat politikaları hakkında genel bir analiz. | Makale okunması |
| 4 | Osmanlı Devleti’nde yönetim, Klasik dönem. | Makale Okunması |
| 5 | Osmanlı Devleti'nde konar göçerler: Osmanlı Devleti’nde Konargöçer Aşiretlerin Sosyal ve İktisadi Hayatları. Konar-Göçerlik Meselesi̇: Hama sancağı örneği | Makale okunması |
| 6 | Osmanlı Devleti'nde Vergi Yükü: Osmanlıda Vergi sistemi ve Temettuat Defterleri. | Makale okunması |
| 7 | Osmanlı Devleti'nde Yönetici ve Reaya sınıfı mülahazalar | Makale okunması |
| 8 | ARA SINAVI- Sınav haftası Osmanlı Devleti'nde Denizcilik: Doğu Batı ilişkilisinde Türk Denizciliği | . |
| 9 | Osmanlı Devleti'nde Göç ve İskân: 15-16. Yüzyıl Göçlerinin Osmanlı İskân Yapısına Etkisi | Makale okunması |
| 10 | Osmanlı Devleti'nde tarım ve tımar: Osmanlı'da Tarımsal Örgütlenme konusuna genel bir yaklaşım. | Makale Okunması |
| 11 | Osmanlı Devleti'nde Arazi Tahrirleri (Defteroloji): Tahrir Faaliyeti ve bu faaliyet esnasında karşılaşılan güçlükler. | Makale okuma. |
| 12 | Osmanlı Devleti'nde Çift-Hane Sistemi ve Rüsum-i Örfiye | Makale okunması |
| 13 | Osmanlı Devleti'nde Ticaret: Osmanlı Devleti’nde Kapitülasyonların İktisadi ve Siyasi Perspektiften Analizi | Makale okunması |
| 14 | Osmanlı Devleti'nde yerleşik hayat: Mahalle ve İşlevleri̇, Mahalle Camii ve Osmanlı İmparatorluğu’nda Mahalle Tipleri | Makale okunması |