İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi · Sosyoloji (%30 İngilizce) · Lisans
Dersin Amacı
Bu dersin amacı, sosyal bilimlere yöntemsel ve kavramsal olarak yenilik ve dönüşüm getiren ve son 30-40 yılda akademide ilgi odağı olan postmodernite kavramını birincil ve ikincil kaynaklar üzerinden anlamaktır.
Ders İçeriği
Postmodernite kavramını modernite ile ilişkisi bağlamında tartışmak, postmodernist yaklaşımın öncülerinin ana tartışmalarını ve temel kavramlarını öğrenmek hedeflenmektedir. Aynı zamanda modernizm ve postmodernizmle ilgili kuramsal yaklaşımlar gündelik hayat ve politik tartışmalar ile ilişkilendirilerek tartışılacaktır.
Zorunlu Kaynaklar
- Adorno, T. W., & Horkheimer, M. (2014). Aydınlanmanın diyalektiği (N. Ülner & E. Ö. Karadoğan, Çev.). Kabalcı Yayınları.
- Baudrillard, J. (2016). Simülakrlar ve simülasyon (O. Adanır, Çev.). Doğu Batı Yayınları.
- Bauman, Z. (2018). Postmodernlik ve hoşnutsuzlukları. Ayrıntı Yayınları.
- Bell, D. (1996). The cultural contradictions of capitalism. Basic Books.
- Berman, M. (2013). Katı olan her şey buharlaşıyor: Modernite deneyimi (Ü. Altuğ & B. Peker, Çev.). İletişim Yayınları.
- Callinicos, A. (1998). Postmodernizme hayır (Ş. Pala, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
- Eagleton, T. (2011). Postmodernizmin yanılsamaları (M. Küçük, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
- Featherstone, M. (2013). Postmodernizm ve tüketim kültürü (M. Küçük, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
- Giddens, A. (2010). Modernite ve bireysel kimlik (Ü. Tatlıcan, Çev.). Say Yayınları.
- Habermas, J. (1994). Modernlik: Tamamlanmamış bir proje. (Postmodernizm üzerine derlemelerde yer alan makale.)
- Hall, S. (1992). The question of cultural identity. In S. Hall, D. Held, & T. McGrew (Eds.), Modernity and its futures (pp. 273–326). Polity Press.
- Harvey, D. (2012). Postmodernliğin durumu (S. Savran, Çev.). Metis Yayınları.
- Jameson, F. (2011). Postmodernizm ya da geç kapitalizmin kültürel mantığı (N. Plümer & A. Gölcü, Çev.). Nirengi Kitap.
- Kellner, D. (1988). Postmodernism as social theory: Some challenges and problems. Theory, Culture & Society, 5(2–3), 239–269.
- Latour, B. (2017). Biz hiç modern olmadık (İ. Uysal, Çev.). Norgunk Yayıncılık.
- Lyotard, J.-F. (2013). Postmodern durum: Bilgi üzerine bir rapor (A. Çiğdem, Çev.). Bilgesu Yayıncılık.
- Weber, M. (1998). Bilim ve siyaset (Meslek olarak bilim). Bilim ve Sanat Yayınları.
Açıklamalar
Vize %30
2 Sunum %15
Katılım %5
Final %50
Kurallar
Sınavlar ve Diğer Değerlendirmeler
Sınavlar kısa cevaplı yahut uzun cevaplı yorumlama odaklı sorular içerecektir.
Katılım
Katılım zorunludur.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Modernite ve postmoderniteye ilişkin temel kuramsal yaklaşımları karşılaştırmalı olarak açıklayabilir.
- Postmodernite literatüründeki temel kavramları (simülasyon, tüketim kültürü, kimlik, zaman-mekân sıkışması, üst-anlatılar, temsil vb.) güncel toplumsal olgularla ilişkilendirerek analiz edebilir.
- Lyotard, Baudrillard, Harvey, Hall, Featherstone, Jameson, Habermas, Giddens ve Latour gibi temel düşünürlerin yaklaşımlarını benzerlik ve farklılıkları açısından eleştirel biçimde değerlendirebilir.
- Medya, kent, tüketim, kimlik ve gündelik yaşam gibi alanlarda postmodern dönüşümlerin toplumsal, kültürel ve siyasal etkilerini sosyal bilim perspektifiyle yorumlayabilir.
- Postmoderniteye yönelik farklı kuramsal eleştirileri karşılaştırarak akademik tartışmalarda kanıta dayalı ve kuramsal açıdan tutarlı argümanlar geliştirebilir.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 16 | 3 | 48 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 16 | 2 | 32 |
| Ara Sınav | 1 | 13 | 13 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 2 | 6 | 12 |
| Final | 1 | 20 | 20 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Derse Giriş | Ders izlencesi hakkında bilgilendirme |
| 2 | Modernite nedir? | Marshall Berman – “Katı Olan Her Şey Buharlaşıyor”, Giriş, s. 27-60 & Birinci Bölüm, s. 61-124 |
| 3 | Modernliğin Krizleri | Max Weber – Meslek olarak bilim Adorno & Horkheimer – Aydınlanmanın Diyalektiği- Kültür Endüstrisi (s. 162-222) |
| 4 | Postmoderniteye geçiş: kırılma mı süreklilik mi? | Jean-François Lyotard – Postmodern Durum Daniel Bell- Modernizm, Postmodernizm ve Ahlak Düzeninin Çöküşü |
| 5 | Simülasyon ve Temsil krizi | Jean Baudrillard – “Simülakrlar ve Simülasyon” - Gerçeğin Yerini Alan Simülakrlar (s. 13–32) & Hipermarket ve Hipermal (s.111-116) |
| 6 | Postmodern Özne: Kimlik ve Öznenin Parçalanması | Stuart Hall – “The Question of Cultural Identity” Z. Bauman, Postmodernlik ve Hoşnutsuzlukları, Giriş (7-12) ve (VI. Turistler ve Aylaklar 116-132) |
| 7 | Tüketim Kültürü | Mike Featherstone- “Postmodernizm ve Tüketim Kültürü” (II. Tüketim Kültürü Teorileri s.36-58 & VI. Hayat Tarzı ve Tüketim Kültürü s.141-158) |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | Postmodern Mekân ve Zaman | David Harvey, Postmodernliğin Durumu, 16. Zaman-Mekan Sıkışması ve Modernizmin Kültürel Bir Güç Olarak Yükselişi s.291-316 & 17. Zaman-Mekan Sıkışması ve Postmodern Durum 317-341 |
| 10 | Postmodern City and Space | Mike Featherstone – “Postmodernizm ve Tüketim Kültürü” (VII. Kent Kültürleri ve Postmodern Hayat Tarzları s.159-184) |
| 11 | Postmodernite ve Medya | Douglas Kellner – Medya Gösterisi- Giriş |
| 12 | Eleştiriler 1: Marksist Eleştiri | Fredric Jameson – Postmodernizm ya da Geç Kapitalizmin Kültürel Mantığı (Postmodernizm kitabı, 59-116) Terry Eagleton – Postmodernizmin Yanılsamaları- “Safsatalar” ve “Çelişkiler” bölümleri (113-158) |
| 13 | Eleştiriler 2: Modernite Savunusu | Jürgen Habermas – Modernlik: Tamamlanmamış bir proje (Postmodernizm kitabı, 31-44)- Alex Callinicos – Postmodernizme Hayır (“İyi de Yeni Olan ne?”s.188-236) |
| 14 | Postmodernite bitti mi? | Anthony Giddens – Modernite ve Bireysel Kimlik (Giriş & 1. Bölüm s. 11-52) Bruno Latour- Biz Hiç Modern Olmadık: Kriz s. 7-19 & Modern Anayasa, Boyle ve nesneleri, Hobbes ve Özneleri s.21-29 & İnsan Olmayanın Tanıklığı s.32-34, Bilimsel Temsil ve Siyasal Temsil s.38-40, Anayasanın Aydınlattığı ve Kararttığı s. 52-55 & Biz Hiç Modern Olmadık 59-61 |
| 15 | Tartışma | Tüm materyaller |
| 16 | Final Sınavı | Tüm materyaller |


