Spor Bilimleri Fakültesi · Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği · Lisans
Dersin Amacı
Bu ders; temel besin öğeleri; karbonhidratlar, yağlar, proteinler, vitaminler, mineraller ve suyun organizmadaki görevleri, fiziksel performansa etkileri, müsabaka öncesi, arası ve sonrası beslenme ilkeleri, yaş, cinsiyet ve hastalık durumlarına göre beslenme ve egzersizde ağırlık kontrolünün öğretimi, egzersizin önemi, sağlık ve hastalıklarla ilişkisi, vücut kompozisyonu ve ölçüm teknikleri, spor sakatlıklarında beslenme ve iyileşmenin desteklenmesi, çeşitli spor dallarında beslenme, enerji gereksinimi, kaynakları ve özel durumlarda sporcu beslenmesi, spor dallarına göre beslenme özellikleri, sporculara özgü enerji ve besin ögelerinin hesaplanma yöntemleri, profesyonel spor yapan sporculara yönelik beslenme önerilerinin öğrenilmesini amaçlar.
Ders İçeriği
Egzersizin önemini, sağlık ve hastalıklarla olan ilişkisini, vücut kompozisyonu ve ölçüm tekniklerini, branşa beslenmeyi, enerji gereksinimini, kaynakları ve özel durumlarda sporcu beslenmesini, spor branşlarına göre beslenme özelliklerini, sporculara özgü enerji ve besin ögelerini hesaplanma yöntemlerini, profesyonel spor yapan sporculara yönelik beslenme önerilerini kapsar.
Zorunlu Kaynaklar
Paker S. Sporda Beslenme, Onay Ajans, Ankara, 1998 (4. Baskı) Ersoy G. Egzersiz ve Spor Yapanlar için Beslenme, Nobel Yayın Dağıtım, Ankara, 2004 (3. Baskı) Wolinsky I, Driskell JA. Sports Nutrition, CRC Press- Taylor&Francis Group, USA, 2008 Eberle SG. Endurans Sports Nutrition, Human Kinetics, USA, 2000
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Egzersiz, beslenme ve sağlık ilişkisini açıklayıp, karşılaştırabilir.
- Sporcuların makro besin öğeleri gereksinimlerini bilir.
- Sporcuların mikro besin öğeleri gereksinmelerini bilir.
- Spor branşına özgü sporcu beslenmesini hazırlayabilir.
- Müsabaka dönemi sporcu beslenmesini bilerek uygulatabilir.
- Sporcuya göre öğün planlaması hesaplayabilir.
- Vücut kompozisyonu ve ağırlık kontrolünü ilişkilendirebilir.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 16 | 2 | 32 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 14 | 3 | 42 |
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 1 | 1 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Beslenme ve besin grupları, bazal metabolizma | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 2 | Beslenme ve enerji oluşumu | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 3 | Sporcu beslenmesi ve ATP üretimi | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 4 | Karbonhidratlar, görevleri, egzersiz ve karbonhidratlar | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 5 | Glisemik indeks | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 6 | Proteinler, görevleri, egzersiz ve proteinler | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 7 | Yağlar, doymuş- doymamış yağlar, trans yağlar, sporcularda yağların önemi | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 8 | Ara Sınav | - |
| 9 | Mineraller, sporcularda minerallerin önemi | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 10 | Vitaminler, sporcularda vitaminlerin önemi | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 11 | Su ve sıvılar, dehidrasyon, sporcu içecekleri | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 12 | Egzersizde besinlerin önemi ve sindirim metabolizması | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 13 | Karbonhidratların sindirimi ve metabolizması, egzersiz ve karbonhidratlar | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 14 | Proteinlerin sindirimi ve metabolizması, egzersiz ve proteinler | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 15 | Yağların sindirimi ve metabolizması, yağlar, vitaminler, mineraller ve sıvıların önemi | Kaynak kitaplar ve ders sunumları |
| 16 | Final Sınavı | - |