Sağlık Bilimleri Fakültesi · Hemşirelik · Lisans
Dersin Amacı
Bu dersin amacı, öğrenme öğretme ile ilgili temel kavram, kuram ve yöntemleri kullanarak, ülke gereksinimlerine uygun sağlıklı/hasta, aile ve toplumun sağlığının korunması, geliştirilmesi, tedavi ve rehabilite edilmesinde hemşireliğin eğitici rol ve sorumluluklarını sürdüren; hemşirelik eğitiminin geliştirilmesine katkı veren, hemşirelik mesleğinde sürekli eğitimin önemini kavrayan ve yaşam boyu öğrenmeyi benimseyen hemşireler yetiştirmektir.
Ders İçeriği
Bu ders; hemşirelik eğitiminin gelişimi ve tarihçesi, hemşirenin eğitimci rolü ve sorumlulukları, eğitimde temel kavramlar, eğitim felsefesi ve hemşirelik eğitiminin felsefesi, yaşam boyu öğrenme ve öğrenme kuramları, öğretimde iletişim, etkili sunum teknikleri, eğitim süreci (gereksinim belirleme, planlama, uygulama ve değerlendirme aşamaları), hasta ve yakınlarının eğitimi, hizmet içi eğitim, hemşirelikte klinik öğretim, eğitimde teknoloji, uzaktan eğitim ve Sağlıkta Kalite Standartları (SKS) kapsamında eğitim yönetimi standartları konularını içerir.
Zorunlu Kaynaklar
- Aliakbari F, Parvin N, Heidari M, Haghani F. (2015). Learning Theories Application in Nursing Education. J Edu Health Promot; 4:2.
- Ateş, N., Güçlüel, Y., Pirecioğlu, M., Güngörmüş, E., & Yıldırım, A. (2017). İntörn Klinik Uygulama Programına Yönelik İntörn Hemşire, Rehber Hemşire ve Klinik Sorumlu Hemşiresinin Görüş Ve Önerileri. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi, 19(3), 1-11.
- Bastable, S. B. (2023). Eğitimci Olarak Hemşire. [Nurse as Educator.] Çev.Eds. Keçeci A., Işık B. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri.
- Başli, M., & Metin, T. (2022). Hemşirelikte Önemli Bir Kavram: Hemşirelikte Uzmanlık ve Ülkemizdeki Mevcut Durumu. Genel Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(2), 187-196.
- Buğdaylı, G., & Akyürek, Ç. E. (2017). Hemşirelerin Hizmet İçi Eğitim Faaliyetlerine İlişkin Görüşleri: Bir Üniversite Hastanesi Örneği. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi, 19(1), 14-25.
- Çamlıca, T., & Kartal H. (2021). Hemşirelik Eğitiminin Tarihsel Gelişimi. Türkiye Klinikleri Tıp Etiği-Hukuku-Tarihi Dergisi, 29(1); 142-7.
- Çetinkaya, F., & Aşiret, G. D. (2017). Dahili ve Cerrahi Kliniklerindeki Hastaların Öğrenim Gereksinimlerinin Belirlenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, 10(2), 93-99.
- Oermann, M. H. (2015). Hemşirelikte Öğretim ve Eğiticinin Rolü. [Teaching in Nursing and Role Of The Education.] Çev. Kuzu Kurban N., Duruk N., Arslan S., Zencir G., Çev.Eds. Arslan S., Kuzu Kurban N. 1. Baskı, Ankara, Anı Yayıncılık.
- Deniz, M., & Kumru, S. (2022). Hizmet İçi Eğitim Değerlendirmesi Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 13(33), 325-339.
- Erdoğan, Z., & Bulut, H. (2017). Bilgisayar Destekli Hasta Eğitimi. Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(3), 13-18.
- Gaberson, K. B., Oermann, M. H., & Shellenbarger, T. (2016). Hemşirelikte Klinik Öğretim Stratejileri. [Clinical Teaching Strategies in Nursing.] Çev.Eds. Kardaş Özdemir F. Akgün Şahin Z. Küçük Alemdar D., 4. Basımdan Çeviri, Ankara, Nobel Akademik Yayıncılık.
- Güngör, F. E., & Tarhan, B. (2021). Hizmet İçi Eğitim Uygulamalarında Uzaktan Eğitim Modeli: Sağlık Çalışanları Üzerinde Bir İnceleme. Balıkesir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(2), 97-114.
- Hacıalioğlu, N. (2019). Hemşirelikte Öğretim Öğrenme ve Eğitim. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri.
- İsmailoğlu, E. G., Ergin, E., & Şahan, S. (2022). Sorumlu Hemşirelerin Okul Hastane İş Birliğine Yönelik Görüşlerinin Belirlenmesi. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, 5(2), 208-215.
- Karadeniz, K. Ö., & Elmas, S. (2021). Hemşirelikte Klinik Eğitim. Eurasian JHS, 4(2), 132-137.
- Karadere, M. Y. (2019). Hemşirelere Verilen Oryantasyon Programının Kurum İçi İletişime Etkisi. Beykent Üniversitesi Yüksek Lisans Tezi. İstanbul.
- Kızılkaya, M., & Öner, H. (2017). Hemşirelikte Doktora Eğitimini Sürdüren Öğrencilerin Doktora Eğitimine Yönelik Görüşleri. Gençlik Araştırmaları Dergisi, 5(1), 159-169.
- Küçük Yüceyurt N., Akçin Şenyuva E., & Kaya H., (2023). Uluslararası ve Ulusal Çalışmaların Hemşirelik Eğitimine Yansımaları. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi/Journal of Higher Education and Science, 13(1), 1-9.
- Özdemir, C., Yaman, R., & Şendir, M. (2019). Rehber Hemşirelik. Adıyaman Üni. Sağlık Bilimleri Derg, 5(1), 1394-1400.
- Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Sağlıkta Verimlilik, Kalite ve Akreditasyon Dairesi Başkanlığı. (2020). Sağlıkta Kalite Standartları Hastane Seti (Versiyon 6.1), 1. Baskı, Ankara, Sağlık Bakanlığı Yayın No: 1156
- Savcı, C., Şerbetçi, G., & Özel, H. (2021). Hemşire ve Ebelerin Hizmet İçi Eğitim Uygulamalarına Yönelik Görüş ve Beklentilerinin Belirlenmesi. SBÜ Hemşirelik Dergisi, 3(2), 77-82.
- Şenyuva, E. (2019). Teknolojik Gelişmelerin Hemşirelik Eğitimine Yansımaları. FNJN Florence Nightingale Journal of Nursing, 27(1), 79-90.
- Şenyuva, E., & Taşocak, G. (2007). Hemşirelerin Hasta Eğitimi Etkinlikleri ve Hasta Eğitim Süreci. İ.Ü.F.N. Hem. Derg, 15(59), 100-106.
- Uğur E. (2014). “Hemşirelerin Eğitimi ve Geliştirilmesi”, Ed.: Tatar Baykal Ü., Ercan Türkmen E. Hemşirelik Hizmetleri Yönetimi, 1.Baskı, Akademi Basın ve Yayıncılık, İstanbul, 461-477.
- Ulupınar, F., & Toygar, Ş. A. (2020). Hemşirelik Eğitiminde Teknoloji Kullanımı ve Örnek Uygulamalar. Fiscaoeconomia, 4(2), 524-537.
- Ulupınar, S., & Şen, Y. (2022). Yeni Mezun Hemşirelerin Mesleğe Uyum Süreci:Beklentiler ve Gerçekler. Sağlık ve Hemşirelik Yönetimi Dergisi, 9(3), 515-521.
- Yalçın, G. Ç., & Tunç, G. (2022). Yönetici Hemşirelerin Değişen Rolleri. Artuklu International Journal of Health Sciences, 2(2), 23-30.
- Yıldırım, N., Çiftçi, B., & Kaşıkçı, M. (2017). Hemşirelerin Hasta Eğitimi Verme Durumu ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Atatürk İletişim Dergisi, (14), 217-230.
- Yüksekdağ, B. B. (2020). Uzaktan Hemşirelik Eğitimine İlişkin Algılar. Eğitim Teknolojileri Kuram ve Uygulama, 10(2), 490-503.
Önerilen Kaynaklar
- Gedük, E. A. (2018). Hemşirelik Mesleğinin Gelişen Rolleri. HSP, 5(2), 253-258.
- Gök, F., & Faydalı, S. (2023). Cerrahi Hastalarının Öğrenim Gereksinimleri ve Etkileyen Faktörler. TOGÜ Sağlık Bilimleri Dergisi, 3(1), 1-14.
- Sayar, S. E., & Çapık, C. (2021). Hemşirelik Eğitiminde Yeni Bir Yol: Drama. YOBU Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 3(1), 46-52.
Kurallar
Teorik saatlerine %70, uygulama saatlerine %80 devam etmek zorundadır. Her öğrenci derse devam durumunu kendisi izlemek zorundadır. Devam koşulunu yerine getiremeyen öğrenci final ve bütünleme
sınavına giremez.
Öğrencilerin derse zamanında girmeleri, ödevleri ile ilgi sorumluluklarını yerine getirmeleri beklenmektedir
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Hemşirelikte eğitimin tarihsel gelişimini bilerek, hemşirenin eğitimci rolünün önemini kavrar.
- Eğitimin temel kavramlarını, yaşam boyu öğrenmeyi ve öğrenme kuramlarını açıklar.
- Etkili sunum becerileri kazanır.
- Eğitim etkinliklerini, eğitim sürecinin aşamalarına göre gerçekleştirir.
- Hasta ve yakınlarına, pedogojik/androgojik eğitim yaklaşımlarına uygun eğitim verir.
- Meslektaşları için eğitim gereksinimi doğrultusunda hizmet içi eğitim programı geliştirir.
- Eğitimde teknolojinin ve uzaktan eğitimin farkına varır.
- Sağlıkta Kalite Standartları (SKS) kapsamında Eğitim Yönetimi Standartlarını açıklar.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 16 | 2 | 32 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 15 | 1 | 15 |
| Ara Sınav | 1 | 10 | 10 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 1 | 10 | 10 |
| Uygulama | 14 | 5 | 70 |
| Final | 1 | 13 | 13 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Ders Programının Tanıtılması Hemşirelik Eğitiminin Gelişimi ve Tarihçesi, Hemşirenin Eğitimci Rolü ve Sorumlulukları | Oermann, M. H. (2015). Hemşirelikte Öğretim ve Eğiticinin Rolü. [Teaching in Nursing and Role Of The Education.] Çev. Kuzu Kurban N., Duruk N., Arslan S., Zencir G., Çev.Eds. Arslan S., Kuzu Kurban N. 1. Baskı, Ankara, Anı Yayıncılık. Çamlıca, T., & Kartal H. (2021). Hemşirelik Eğitiminin Tarihsel Gelişimi. Türkiye Klinikleri Tıp Etiği-Hukuku-Tarihi Dergisi, 29(1); 142-7. Gedük, E. A. (2018). Hemşirelik Mesleğinin Gelişen Rolleri. HSP, 5(2), 253-258. Küçük Yüceyurt N., Akçin Şenyuva E., & Kaya H., (2023). Uluslararası ve ulusal çalışmaların hemşirelik eğitimine yansımaları. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi/Journal of Higher Education and Science, 13(1), 1-9. |
| 2 | Eğitimde Temel Kavramlar, Eğitim Felsefesi ve Hemşirelik Eğitiminin Felsefesi | Bastable, S. B. (2023). Eğitimci Olarak Hemşire. [Nurse as Educator.] Çev.Eds. Keçeci A., Işık B. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri. Hacıalioğlu, N. (2019). Hemşirelikte Öğretim Öğrenme ve Eğitim. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri. |
| 3 | Yaşam Boyu Öğrenme ve Öğrenme Kuramları | Aliakbari F, Parvin N, Heidari M, Haghani F. (2015). Learning Theories Application in Nursing Education. J Edu Health Promot; 4:2. |
| 4 | Öğretimde İletişim, Etkili Sunum Teknikleri | Bastable, S. B. (2023). Eğitimci Olarak Hemşire. [Nurse as Educator.] Çev.Eds. Keçeci A., Işık B. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri. TÜBİTAK. (2013). Etkili Sunumlar için El Kitabı, 1. Basım, Ankara. |
| 5 | Eğitim Süreci-1 GEREKSİNİM BELİRLEME | Bastable, S. B. (2023). Eğitimci Olarak Hemşire. [Nurse as Educator.] Çev.Eds. Keçeci A., Işık B. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri. Hacıalioğlu, N. (2019). Hemşirelikte Öğretim Öğrenme ve Eğitim. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri. |
| 6 | Eğitim Süreci-2 PLANLAMA (Öğretim Amaç ve Hedeflerinin Belirlenmesi, İçeriğin ve Öğrenme İçin Uygun Ortamın Oluşturması, Eğitim Planının ve Programının Hazırlanması) | Bastable, S. B. (2023). Eğitimci Olarak Hemşire. [Nurse as Educator.] Çev.Eds. Keçeci A., Işık B. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri. Hacıalioğlu, N. (2019). Hemşirelikte Öğretim Öğrenme ve Eğitim. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri. |
| 7 | Eğitim Süreci-2 PLANLAMA (Eğitim Materyallerinin Hazırlanması) | Bastable, S. B. (2023). Eğitimci Olarak Hemşire. [Nurse as Educator.] Çev.Eds. Keçeci A., Işık B. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri. Hacıalioğlu, N. (2019). Hemşirelikte Öğretim Öğrenme ve Eğitim. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri. |
| 8 | Ara Sınav | Tüm ders notları |
| 9 | Eğitim Süreci-3 UYGULAMA (Yöntemler ve Teknikler) | Bastable, S. B. (2023). Eğitimci Olarak Hemşire. [Nurse as Educator.] Çev.Eds. Keçeci A., Işık B. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri. Hacıalioğlu, N. (2019). Hemşirelikte Öğretim Öğrenme ve Eğitim. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri. |
| 10 | Eğitim Süreci-4 DEĞERLENDİRME (Ölçme ve Değerlendirme Yöntem ve Araçları) | Bastable, S. B. (2023). Eğitimci Olarak Hemşire. [Nurse as Educator.] Çev.Eds. Keçeci A., Işık B. İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri. Deniz, M., & Kumru, S. (2022). Hizmet İçi Eğitim Değerlendirmesi Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 13(33), 325-339. |
| 11 | Hasta Eğitimi | Çetinkaya, F., & Aşiret, G. D. (2017). Dahili ve Cerrahi Kliniklerindeki Hastaların Öğrenim Gereksinimlerinin Belirlenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, 10(2), 93-99. Yıldırım, N., Çiftçi, B., & Kaşıkçı, M. (2017). Hemşirelerin Hasta Eğitimi Verme Durumu ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Atatürk İletişim Dergisi, (14), 217-230. |
| 12 | Hizmet İçi Eğitim | Uğur E. “Hemşirelerin Eğitimi ve Geliştirilmesi”, Ed.: Tatar Baykal Ü., Ercan Türkmen E. Hemşirelik Hizmetleri Yönetimi, 1.Baskı, Akademi Basın ve Yayıncılık, İstanbul, 2014: 461-477. Buğdaylı, G., & Akyürek, Ç. E. (2017). Hemşirelerin Hizmet İçi Eğitim Faaliyetlerine İlişkin Görüşleri: Bir Üniversite Hastanesi Örneği. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi, 19(1), 14-25. |
| 13 | Hemşirelikte Klinik Öğretim | Karadeniz, K. Ö., & Elmas, S. (2021). Hemşirelikte Klinik Eğitim. Eurasian JHS, 4(2), 132-137. Yüksekdağ, B. B. (2020). Uzaktan Hemşirelik Eğitimine İlişkin Algılar. Eğitim Teknolojileri Kuram ve Uygulama, 10(2), 490-503. |
| 14 | Eğitimde Teknoloji ve Uzaktan Eğitim | Ulupınar, F., & Toygar, Ş. A. (2020). Hemşirelik Eğitiminde Teknoloji Kullanımı ve Örnek Uygulamalar. Fiscaoeconomia, 4(2), 524-537. Güngör, F. E., & Tarhan, B. (2021). Hizmet İçi Eğitim Uygulamalarında Uzaktan Eğitim Modeli: Sağlık Çalışanları Üzerinde Bir İnceleme. Balıkesir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(2), 97-114. |
| 15 | Sağlıkta Kalite Standartları (SKS) Kapsamında Eğitim Yönetimi Standartları Dersin değerlendirilmesi ve geribildirim alınması | Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Sağlıkta Verimlilik, Kalite ve Akreditasyon Dairesi Başkanlığı. (2020). Sağlıkta Kalite Standartları Hastane Seti (Versiyon 6.1), 1. Baskı, Ankara, Sağlık Bakanlığı Yayın No: 1156 Dersin değerlendirilmesi ve geribildirim alınması |
| 16 | Final sınavı | Final sınavı |


