Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi · Mimarlık · Lisans
Dersin Amacı
Fiziksel Çevre bilimi içerisinde ele alınan, insan konforunun (ısısal, görsel, işitsel) klimatoloji (kentselmikro, bölgesel-makro), doğal-yapay aydınlatma ve havalandırma, pasif-aktif sistemleri gibi konular, öğrencilerin öncelikle kuramsal bilgiye ulaştırılması ve mimari tasarım sürecinde aktarılabilecek becerinin kazandırılması.
Ders İçeriği
Fiziksel çevreye ait olan iklim konfor şartları, aydınlık düzeyi, enerji kontrolü, ışık ve ses kontrolü, gürültü düzeyi, havalandırma şartları, akustik şartlar, yangından korunum gibi değişkenler ele alınır. Mimariye ait tasarım değişkenleri bu parametreler ışığında ele alınır.
Zorunlu Kaynaklar
- Olgyay V., Design with Climate, 2016,
- Yapıda çevre ve enerji, Nilgün Sultan Yüceer, 2007, Nobel.
Önerilen Kaynaklar
Givoni - 1976 - Man climate and argiiitegturk-
Lechner, N. (2018). Heating, Cooling, Lighting. Wiley.
BRE (2016). Sustainable design and assets: A collection of BRE expert guidance on delivering a sustainable built environment (AP314), BRE Electronic Publications, (ISBN: 978-1-84806-462-1).
Stein, B., Reynolds, J.S. (2015). Mechanical and Electrical Equipment for Buildings, John Wiley and Sons, 11th edition, Canada (SBN: 978-0-470-62106-6.
Ermann, E. (2015). Architectural Acoustics Illustrated, John Wiley & Sons, UK (ISBN: 978-1-118-56849-1)
Fitzgerald, R. W., Meacham, B. J. (2017). Fire Performance Analysis for Buildings, 2nd Edition, John Wiley & Sons, UK, (ISBN: 9781118657096).
Ian L.Mcharg, 1992, Design with Nature, John Wiley & Sons Inc., ISBN:047111460
Ken Yeang, 2006, Eco Design - A Manual for Ecological Design, John Wiley &Sons Ltd, ISBN:9832726409
Liat Margolis & Alexander Robinson, 2007, Living Systems, Birkhauser, ISBN:978376437700
Fredericc Migayrou & Marie-ange Brayer, 2001, Archilab- Radicals Experimentsin Global Architecture, Thames & Hudson, ISBN:050034180
Açıklamalar
1.Ara sınav günü, saati ve yeri Dekanlık tarafından ilan edilecektir.
- Uygulamalar belirtilen ders anlatımın konusu kapsamında yapılacaktır. Uygulama teslim tarihi ayrıca duyurulacaktır.
- Kısa sınavlar, sınavdan bir hafta önce öğrencilere ilan edilecektir. Kısa sınavların hangi konuyu kapsadığı bu duyuruda belirtilecektir.
- Final teslimi dönem içerisinde yapılan 6 uygulamanın, dönem içerisinde yapılan proje dersi kapsamında yer alan proje üzerinden uygulanmış 6 konu başlığını içeren kapsamda, uygulamanın teorik çerçevesi ve uygulamanın projedeki yeri ifade edilerek her bir uygulama konu başlığı için 1 adet A3/B2 pafta olacak şekilde yapılacaktır. Teslimler hem dijital hem de fiziki olarak alınacaktır.
- Final teslimi ödev olduğundan ve teslim proje gibi olduğundan dersin bütünlemesi yoktur.
Kurallar
- Devam: Yönetmeliğe göre bir öğrenci toplam ders saatinin % 70’ine devam etmemesi halinde dersten devamsızlık alır (DZ) ve başarısız olur.
- Geç Gelme: Sınıfa sadece gelmeniz değil vakitlice saatinde ders katılmanız beklenmektedir. Unutmayın ki 3 derse geç gelme 1 tam devamsızlık olarak sayılacaktır. Derse geç gelme şöyle tanımlanmaktır: Ders hocasının sınıf yoklamasını alması ve dersin ilk 10 dakikasından sonra derse katılmak
- Yardım Almak: Ders esnasında ya da görüşme saatlerinde dersle ilgili sorularınızı sorup konuyu vaktinde öğrenmeniz eğitiminiz için önemlidir. Öğrencilerimizin, gerektiği hallerde, yardım almalarını tavsiye ediyoruz.
- Akademik dürüstlük: Dersin notuna konu olacak çalışmalarda tamamen kendi gayret ve eseriniz olması beklenmektedir. İntihal, kopyalama gibi gayri ahlaki durumlarda İZÜ’nun ilgili yönetmeliği gereği disiplin soruşturması açılıp gerekli cezai müeyyidelere tabii olursunuz
- Bu izlencede belirtilen değerlendirmeler sabit olup, not yükseltme amaçlı herhangi bir ekstra telafi ölçme yapılmayacaktır.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- İklim elemanlarını ve çevresel tasarım faktörlerini analiz ederek yapı–doğa ilişkisini kurabilecek, doğru arsa seçimi ve bina konumlandırması yapabilir.
- Yapı biyolojisi, iç mekân hava kalitesi ile ısıl konfor göstergelerini mimari tasarım sürecinde değerlendirir; değerlendirmeyi ekoloji ve sürdürülebilirlik ilkeleriyle bütünleştirerek geliştirir.
- Bina havalandırma, iklimlendirme sistemleri, binalarda yangın korunumu-aktif ve pasif sistemleri bağlamında mekan tasarımı ve uygulaması arasındaki ilişkiyi değerlendirir.
- Bina sıhhi tesisat altyapısını, pasif yangın güvenlik sistemlerini ve malzeme yanıcılık özelliklerini analiz ederek; erişilebilirlik standartlarına uygun planlama ve uygulama kararları geliştirir.
- Yapı akustiği bileşenlerini tanımlayarak; istenmeyen ses iletimini engellemek ve mekan içi işitsel konforu sağlamak amacıyla, işleve uygun tasarım ve malzeme kararları üretir
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 14 | 4 | 56 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 14 | 1 | 14 |
| Ara Sınav | 1 | 2 | 2 |
| Kısa Sınav | 2 | 1 | 2 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 5 | 3 | 15 |
| Final | 1 | 8 | 8 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Dersin içeriği konusunda bilgilendirme. •Giriş, fiziksel çevre kontrolü ve yapı fiziği ilişkisi, yapılarda çevre kontrolü ve enerji tüketimin önemi •İklim elemanları, güneş ışınımı | Yok. |
| 2 | PASİF İKLİMLENDİRME: •İklim elemanları, güneş ışınımı, rüzgar, nem •Dünya ve Türkiye’de iklim tipleri | Yok. |
| 3 | PASİF İKLİMLENDİRME: •İklim tiplerine göre tasarım prensipleri, •Sıcak kuru, sıcak nemli, ılıman kuru, ılıman nemli ve soğuk iklim tiplerinde tasarım prensipleri | Yok. |
| 4 | PASİF İKLİMLENDİRME: •Yapma Çevre-İklimsel Konfor ve Enerji Tüketimi İlişkisi •Pasif İklimlendirme, çevresel elemanlardan yararlanma stratejileri UYGULAMA 1: İklim elemanlarına uyumlu yapı ve mekan tasarımı, yönlenme ve mekan organizasyonuna uygun mimari plan tasarımı | Yok. |
| 5 | ISISAL KONFOR VE YAPI KABUĞU TASARIMI Konfor Kavramı Isısal Konfor Modelleri | Yok. |
| 6 | ISISAL KONFOR VE YAPI KABUĞU TASARIMI •Yapı Kabuğu Tasarımı •Isısal Konfora uygun yapı kabuğu tasarımı, TS825 Binalarda Isı Yalıtım Kuralları Yönetmeliği UYGULAMA 2 : TS825 Yönetmeliğine uygun yapı kabuğu tasarımı | Yok. |
| 7 | Yapı Biyolojisi ve İç Mekan Hava Kalitesi •Yapı iç mekan hava kalitesinde etkilenme ortamı •Yapı içi hava kirliliğinin belirlenmesi ve değerlendirilmesi | Yok. |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | Yapılarda Aktif Sistemler HVAC Sistemleri ve Mimar Tasarıma Entegrasyon | Yok. |
| 10 | Yapılarda Yangın Korunumu ve Yangına Karşı Alınacak Önlemler Önleme (tutuşmanın önlenmesi, yanıcı miktarı kısıtlaması, yangın güvenliği yönetimi) Haberleşme (Algılama, yorumlama, alarm kaçış simgeleri) Kaçış (kullanım sınıfı, kaçış uzaklıkları) Sınırlama (pasif önlemler, yapı elemanlarının korunumu, yangın direnimi) Aktif önlemler, havalandırma, basınçlama Söndürme, taşınır söndürücüler, hortum dolapları, otomatik söndürme -sprinkler | Yok. |
| 11 | Aydınlatma •Güneş kontrolü; Yapma aydınlatma sistemi elemanlarının tanıtılması; •Bütünleşik aydınlatma sistemi tasarımı UYGULAMA 3: VELUX Doğal Aydınlatma Ölçümü Uygulaması | Yok. |
| 12 | Aydınlatma – •Yapma Aydınlatma • Armatür Çeşitleri, renk sıcaklıkları, nitel ve nicel yapay aydınlatma özellikleri • Dilaux Programı, Yapay Aydınlatmanın Nicel Analizi Perşembe: Resmi Tatil (1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü) UYGULAMA 4:Dialux Yapma Aydınlatma Ölçümü Uygulaması | Yok. |
| 13 | MİMARİ AKUSTİK: •Temel tanımlar, çevre gürültüsü ve kontrolü; Sesin iletilmesi, sesin yalıtılması ve kriterler; Ses yutucu malzemeler, mimaride ses yalıtımı sağlama prensipleri | Yok. |
| 14 | MİMARİ AKUSTİK: •Hacim akustiği kavramı, hacim akustiğini sağlama kriterleri, reverberasyon süresinin hesaplanması •Dönem Değerlendirmesi UYGULAMA 5: Reverberasyon Süresi Hesaplanması Dönem Tekrarı Dönem Uygulama Teslimlerinin Değerlendirilmesi | Yok. |
| 15 | Dönem sonu teslimlerinin değerlendirilmesi. Mimari Proje ile entegrasyonunun ve detayların değerlendirilmesi. | Yok. |
| 16 | Final Sınavı | Final Sınavı |


