Lisansüstü Eğitim Enstitüsü · Uluslararası Finans ve Katılım Bankacılığı · Lisansüstü
AKTS: 7.5 T+U+L: 3+0+0 Bölüm Seçmeli
Koordinatör:
Dersin Amacı
Dersin Amacı İslam İktisadı ve Finans Öğrencilerine Müçtehitlerin hüküm çıkarırken takip ettikleri yöntemi öğretmek, İslam hukuk kaynakları hakkında bilgi vermek. Yeni sorunlara çözüm getiriken araştırmacının uyması gereken fıkhi kuralları öğretmektir.
Ders İçeriği
Usulu fıkhın tanım ve kanusu, islam hukuk kaynakları, mezheplerin ikinci kaynak olarak kabul ettikleri deliller, şeri ve vad'i hükümler, kaynaklardan hüküm çıkarma, manaya delalet, mükellefin vasıfları konularını kapsar.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Çıkan sorunların islam hukuk metodolojiyle çözümü yeteneği gelişir
- Hz. Peygamber’in söz, fiil ve takrirleri, fiziksel ve ahlaki özellikleri, hadisin ve hadis ilminin tarihi seyri, usulü, problemleri, yorumlanması ve kültürel değeri hakkında bilgi sahibidir.
- İslam hukuk siteminde ehliyet, kişi ve hukuki işlem yetenekleri hakkında bilgi sahibi olur
- İslam hukukda hüküm çıkarma yöntemleri mezhep imamların ve sonraki dönemdeki yaklaşımlardaki gelişmelere vakıf olur
- İttifak edilen İslam hukuku kaynakları, bunların dışında mezheplerin farklı hukuk kaynakları hakkında bilgi sahibi olur
- Klasik kaynaklarda ve modern araştırmalarda İslam fıkhının temel konularını bilir; mukayeseli hukuk yöntemleri çerçevesinde İslam hukuku ile diğer hukuk sistemleri arasında karşılaştırmalar yapabilir ve İslam hukukunu hukuk tarihi açısından değerlend
- Kur’an-ı Kerim’i usulüne uygun okuyabilir ve metnin amacına uygun yorum yapabilir.
Temel Alan Dağılımı
(22) Beşeri Bilimler%30 (38) Hukuk%70
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
AnlatımSoru-CevapTartışmaBeyin Fırtınası
Ölçme ve Değerlendirme
ÖdevSınav (Yazılı Sınav / Test: Doğru-Yanlış Testi, Çoktan Seçmeli Testi, Kısa Cevaplı Test, Eşleştirmeli Test)
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 15 | 3 | 45 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 15 | 1 | 15 |
| Ara Sınav | 1 | 20 | 20 |
| Kısa Sınav | 2 | 10 | 20 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 25 | 25 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | İSLAM HUKUK METODOLOJİSİNE GİRİŞ | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 2 | İSLAM HUKUKUNUN KAYNAKLARI-1 KİTAP VE SÜNNET | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 3 | İSLAM HUKUKUNUN KAYNAKLARI-2 İCMA VE KIYAS | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 4 | İSLAM HUKUKUNUN KAYNAKLARI-3 MESALİHİ MÜRSELE, İSTİHSAN, ÖRF VE SEDDİ ZERAYİ | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 5 | İSLAM HUKUKUNUN KAYNAKLARI-4 ŞERU MEN KABLENA, SAHABİ KAVLİ,İSTİSHAB | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 6 | ŞERİ DELİLLERDEN ÇIKARILAN HÜKÜMLER-1 : TEKLİFİ HÜKÜMLER-VACİP VE MENDUP | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 7 | TEKLİFİ HÜKÜMLER-1: HARAM, MEKRUH VE MÜBAH | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | TEKLİFİ HÜKÜMLER-1: AZİMET VE RUHSAT | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 10 | VAD'İ HÜKÜMLER: SEBEP, RÜKÜN VE ŞART | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 11 | VAD'İ HÜKÜMLER: MANİ', SIHHAT-FESAD VE BUTLAN | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 12 | el-HAKİM, el-MAHKUM FİH ve el-MAHKUM ALYH | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 13 | KAYNAKLARDAN HÜKÜM ÇIKARMA (İSTİNBAT METODLARI), LAFIZLAR | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 14 | VAZOLUNDUĞU MANA BAKIMINDAN LAZFIZLAR: 1-HASS (MUTLAK, MUKAYYED,EMİR VE NEHİY) 2-AMM, 3-MÜŞTEREK | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 15 | MANAYA DELALETİ AÇIKLIĞI VE KAPALILIĞI BAIMINDAN LAFIZLAR (ZAHİR, NASS, MÜFESSER, MUHKEM), TE'VİL | Verilen Kaynaklardan İlgili Bölümler Okunacaktır |
| 16 | Final Sınavı | Final Sınavı |