Lisansüstü Eğitim Enstitüsü · İslam Ekonomisi ve Finansı · Doktora
Dersin Amacı
Bu dersin amacı öğrencilerin İslâm’ın önemli kurumları arasında yer alan zekât, miras, vakıf ve hisbeye ilişkin ahkâm ve uygulamaları öğrenmelerini sağlamaktır. Bu kapsamda söz konusu kurumların rükûnları, şartları ve ahkâmıyla birlikte öğrencilerin zekât ve miras hesaplamalarını da öğrenmeleri amaçlanmaktadır. Ayrıca Hz. Peygamber Efendimiz (sav) döneminden günümüze kadar geçen dönemdeki temel uygulamalar kapsamında, günümüzde ortaya çıkan zekâta ilişkin yeni meseleler, günümüzdeki vakıf uygulamaları ve hisbenin günümüzdeki kapsamı gibi meselelerin de incelenmesi amaçlanmaktadır.
Ders İçeriği
Zekâtın tanımı, kapsamı ve hükümleri; miras kapsamı ve hükümleri; vakfın tanımı, kapsamı ve hükümleri; hisbenin tanımı, kapsamı ve hükümleri; bu kurumların günümüzdeki kapsamı ve günümüzdeki meselelere ilişkin hükümleri; zekât hesabı; miras hesabı.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Zekata ilişkin hüküm ve uygulamaları öğrenmek
- Zekât hesaplamalarını öğrenmek
- Mirasa ilişkin hüküm ve uygulamaları öğrenmek
- Miras hesaplamalarını öğrenmek
- Vakfa ilişkin hüküm ve uygulamaları öğrenmek
- Hisbeye ilişkin hüküm ve uygulamaları öğrenmek
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 16 | 3 | 48 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 16 | 4 | 64 |
| Ara Sınav | 1 | 2 | 2 |
| Kısa Sınav | 2 | 1 | 2 |
| Ödev | 1 | 7 | 7 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 2 | 2 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Zekâtın tanımı, rükûnları, şartları | Zekât: Bilgi ve Uygulama |
| 2 | Zekâta tâbi mallar ve yeni mal çeşitlerinin zekâtları | Zekât: Bilgi ve Uygulama |
| 3 | Zekât verilecek yerler, zekât verilemeyecek kimseler, zekât vermede usûl | Zekât: Bilgi ve Uygulama |
| 4 | Şirketlerin zekâtı, zekât muhasebesi, zekât hesaplamaları | Zekât: Bilgi ve Uygulama |
| 5 | Kısa Sınav 1 ve Zekât hesaplamaları | Zekât: Bilgi ve Uygulama |
| 6 | Mirasın kapsamı ve ilgili kavramlar | İslâm Miras Hukuku; Teshîlu’l-Ferâiz |
| 7 | Miras hükümleri I | İslâm Miras Hukuku; Teshîlu’l-Ferâiz |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | Miras hükümleri II | İslâm Miras Hukuku; Teshîlu’l-Ferâiz |
| 10 | Miras hükümleri III ve Miras hesaplamaları | İslâm Miras Hukuku; Teshîlu’l-Ferâiz |
| 11 | Miras hesaplamaları | İslâm Miras Hukuku; Teshîlu’l-Ferâiz |
| 12 | Kısa Sınav 2 ve Vakfın tanımı, çeşitleri, rükûn ve şartları | “Vakıf” (DİA); İslam Dünyasında Vakıflar |
| 13 | İslâm tarihinde vakıflar, mevcut durumu ve sorunlar | “Vakıf” (DİA); İslam Dünyasında Vakıflar |
| 14 | Hisbenin tanımı, kapsamı, rükûnları ve şartları | “Hisbe” (DİA); Sosyal Servet |
| 15 | İslam tarihinde hisbe, günümüzdeki kapsamı ve güncel meseleler | “Hisbe” (DİA); Sosyal Servet |
| 16 | Final Sınavı | Final Sınavı |