Lisansüstü Eğitim Enstitüsü · Din Hizmetlerinde İletişim ve Tebliğ · Lisansüstü
Dersin Amacı
Bu derste temel hedef olarak din hizmetlerinde etkin, kalıcı, sağlıklı ve yapıcı bir iletişim sağlamak amacıyla Kur’an ve sünnet referanslı usul ve yaklaşımlar kavramsal, kuramsal ve kurumsal mahiyetleri itibarıyla etraflıca tetkik ve tahlil edilir. İslam medeniyetinin konuya ilişkin tarihsel birikim ve kazanımı esas alınmak suretiyle de her türlü güncel gelişme sıklıkla ve yakından takip edilerek çağdaş tebliğ ve irşat gereksinimlerine dair kapsamlı ve titiz çalışmalar yürütülür.
Ders İçeriği
İslam’ın temel değerlerini benimseyen ve özümseyen insan, toplum ve medeniyet teşekkülünde Kur'an-ı Kerim ve sünnetin yeri tartışmasızdır. Bunun gerçekleşmesini sağlayan öncelikle tebliğ ve irşat bağlamında yürütülen faaliyetlerdir. En özlü esasları içinde barındıran Kur’an ve sünnetin sonsuz hikmet dolu öğretim ve yaklaşımlarına farkındalık kazandıran bu ders sayesinde davet hizmetine talip olan herkes gerçek manada bir aydınlanma yaşamaktadır. Kur’an’ı Kerim’de en vazıh bir biçimde ortaya konan hikmet ve hakikatin muhatap kitleye aktarımında izlenecek yol, yöntem ve üsluba ilişkin örnek ve detaylar Hz. Peygamber’in hayatında adeta tecessüm etmiş ve bu yönüyle hadis ve sünnet, Kur’an-ı Kerim gibi derinlemesine bir inceleme gerektiren en temel dayanak ve ilke olarak kabul edilmiştir. Dinamik bir hüviyeti haiz tebliğ ve irşat faaliyetlerinde muhtemel imkan ve fırsatları kaçırmamak adına sürekli değişen ve gelişen konjonktürel gerçekleri yakından takip etmek ne kadar önemliyse konunun multi-disipliner bir bakış açısıyla ele alınması da o denli önemlidir.
Zorunlu Kaynaklar
Kur'an-ı Kerim
Hadis Kitapları
Hakkı Tavsiye Metod ve Vasıtaları (İsmail Lütfi Çakan)
Önerilen Kaynaklar
İslami yapılanmada Siyret ve Sünnet (İ.L. Çakan)
Din Şuraları tebliğ metinleri
Vaaz ve Vaizlik Sempozyumu kitabı
Çağdaş Tebliğ Metodolojisi (İSAV)
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Kur'an-ı Kerim’de yer alan tebliğ ve irşat muhtevalı ayetlere vukufiyet sağlar ve onlar üzerinde kapsamlı tahliller yapar.
- Tebliğ ve irşat faaliyetlerine yön veren Kur’an ayetlerindeki ilahi espriyi anlamaya ve kavramaya çalışır. Bu manada gerçek birer mübelliğ olan resul ve nebilerin hayat ve mücadelesine odaklanır.
- Yüce Allah’ın(cc.) ahlak ve ef’alinde emsalsiz üstünlükler bahşederek tüm insanlığa “en güzel örnek” olarak sunduğu Hz. Muhammed’in (as) adeta “tebliğ ve irşat” ile özdeş yaşamına ilişkin tüm ayrıntıya bihakkın vakıf olur.
- Her geçen gün yeni bilgilerle mücehhez olur. Muhatabı olan birey ve toplumun iç ve dış dünyasına yönelik kapsamlı gözlemlerde bulunarak derin analizler yapar. Yaşadığı çağı hakkıyla bilen ve daima bir adım ötesinde olan İslam mübelliği, tebliğ ve
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 14 | 6 | 84 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 14 | 5 | 70 |
| Ara Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 2 | 15 | 30 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 0 | 0 | 0 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Ders Adının Tahlili Kur'an'da ve Hz. Peygamberin yaşayışında ve hadislerinde irşat ve tebliğ usulü ile ilgili örnekler üzerinde genel bir değerlendirmesi | Arapça-Türkçe kaynaklar üzerinde genel bilgiler |
| 2 | Kur'an-ı Kerime göre Kur'an Kur'an'ın kendisini tanıttığı âyetlerin ve dolayısıyla ondan usul belirleme gereğinin değerlendirilmesi | Kur'an-ı Kerim (Ders için tarafımdan âyet-i kerimelerden yapılmış seçki) |
| 3 | Kur'an-ı Kerim'e göre Hz. Peygamber Hz. Peygamberin kişisel durumu (siyret) ve işlevsel konumu (sünnet) merkezli âyet-i kerimelerin tetkiki | İ.L.Çakan, İslâmi Yapılanmada Siyret ve Sünnet, "Kur'an-ı Kerim'de Hz. Peygamber" , s. 15-36 (İstanbul-2017) |
| 4 | İrşat ve tebliğin neliği İlgili kavramlar Temsili tebliğ (söylem-eylem uyumu) | İ.L. Çakan,Hakkı Tavsiye metod ve vasıtaları, (Birinci bölüm), istanbul, 2017 Diyanet İslam Ansiklopedisi DİA veTürk İslam Ansiklopedisi,TİA, ilgili maddeler |
| 5 | Tebliğin dünü bugünü ve temel ilkeleri (Fitneyi uyandırmamak ve sevdirmek) | İ.L.Çakan,"Tebliğin dünü bugünü ve ilkeleri", Siyer dergisi'ndeki yazım Hakkı Tavsiye,(ikinci bölüm) |
| 6 | Kur'an-ı Kerimde irşat ve tebliğ usulleri (Nahl sûresi 125. âyet) | Muhtelif tefsir kitapları Hakkı Tavsiye, (ikinci bölüm) |
| 7 | Hikmetle Allah yoluna çağrı Kur'an-ı kerim'de hikmetle ilgili âyetler | The Right to Recommend (Second part) Holy Quran |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | En Güzel Yolla mücadele/ tartışma yöntemi Bu yöntemin gerektirdiği bazı kurallar | Tefsirler Hakkı tavsiye (ikinci bölüm) |
| 10 | Kur'an-ı kerimde söz çeşitleri İrşat dilimiz Öncelikli anlatım | İ.l.Çakan, Hakkı tavsiye, (birinci bölüm) IV Din Şurası tebliğleri |
| 11 | Tebliğde insan unsuru (Kadro ve muhataplar) Kur'an'da insan | Hakkı tavsiye (Üçüncü bölüm) Kur'an-ı Kerim |
| 12 | Tebliğ diplomasisi Tebliğ-hicret ilişkisi | Hakkı Tavsiye (Üçüncü bölüm) |
| 13 | Etkili Din hizmeti için esas alınması gerekli bir hadis-i şerif Binit üzerinde tebliğ örnekleri Hz. peygamberin insanları değerlendirmesi | Hakkı Tavsiye (Üçüncü bölüm) Hz. Peygamberin binit üzerinde yaptığı tebliğ örnekleriyle ilgili hadislerin ders için tarafımdan tespiti İ.l.çakan, İslami Yapılanmada Siyret ve Sünnet, (Siyret bölümü) |
| 14 | Final Sınavı | Final Sınavı |


