İşletme ve Yönetim Bilimleri Fakültesi · Uluslararası Ticaret ve Finansman · Lisans
Dersin Amacı
Bu kursun hedefleri şunlardır:
1. Öğrencilere İslam Hukuku'nun kaideleri (kavaid-i fıkhiye), hükümleri (kavaid-i zevaid) ve furu' (dallar) ile bunların İslam'da nasıl geliştiği hakkında bilgi vermek.
2. Öğrencilere, bu Hukuki Maksimlerin çağdaş zamanımızda nasıl uygulanması gerektiği bilgisini sağlamak.
3. Öğrencilerin bu Hukuki Maksimlerin önemini ve kaynaklarını ve bunların Bankacılık ve Finans alanındaki rollerini anlamalarını sağlamak.
Ders İçeriği
Bu ders: Qawa'id Fiqhiyah (İslami Hukuki Maksim) dersi, öğrencileri genel olarak Muamelat (işlemler) ve özel olarak İslam Ekonomisi ve Finansı ile ilgili kurallar, düzenlemeler, normlar ve Şeriat teorileri hakkında bilgi ile donatmak için planlanmıştır. Ders aynı zamanda, ya Peygamber (s.a.v.)'in geleneklerinden ya da Şeriat'ın genel hükümlerinden çıkarılan İslami Hukuki Maksimlerin gelişim tarihi üzerine tartışmaları da içermektedir.
Zorunlu Kaynaklar
Hilmi Ergüney, Mecelle Külli Kaideleri
Önerilen Kaynaklar
Ahmet ez-Zerka, el-Medhalül Fıkhil-âmm.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- 1. İslam Hukuk Maksatlarının (Kavaid-i Fıkhiye) tarihi ve gelişimi hakkında bilgi sahibi olduğunu göstermek.
- 2. İslam hukuku kaidelerinin başlıca kaynaklarını ve bunların şer'i hükümlerin çıkarılmasında nasıl kullanıldığını bilmek.
- 3. Bu Hukuki Maksimlerin özellikle günümüz İslam Ekonomisi ve Finansı alanındaki pratik yönleri hakkında bilgi sahibi olmak.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 16 | 3 | 48 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 16 | 5 | 80 |
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 2 | 2 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Hukukun genel ilkeleri | İlgili bölümler |
| 2 | İyi niyet / hakkın kötüye kullanılması | İlgili bölümler |
| 3 | Önlem | İlgili bölümler |
| 4 | Kolaylık / hurûc ani'l-hilaf | ilgili bölümler |
| 5 | muraat-ı hilaf/istihsan | ilgili bölümler |
| 6 | Ref' al-Harac | ilgili bölümler |
| 7 | İtibar al-Malaat | ilgili bölümler |
| 8 | Ara sınav | - |
| 9 | Istishab | İlgili bölümler |
| 10 | Kamu yararı | ilgili bölümler |
| 11 | Masalihi Mursala | ilgili bölümler |
| 12 | Örf/Gelenek | İlgili bölümler |
| 13 | Sadd al-zerai | İlgili bölümler |
| 14 | Kanıtların birleştirilmesi | İlgili bölümler |
| 15 | Kanunların geriye yürümezliği / bir içtihat başka bir içtihadın hükmünü ortadan kaldırmaz | İlgili bölümler |
| 16 | Final sınavı | - |