İslami İlimler Fakültesi · İslami İlimler (Arapça) · Lisans
Dersin Amacı
İslam felsefesinin dersinin öncelikli amacı öğrencilere İslam ile felsefe arasında nasıl bir ilişki bulunduğunu ve İslamın kendine has bir felsefi bakış açısına sahip olduğunu göstermektir. Bunun için bir hakikat araştırması olarak felsefenin ne olduğu, felsefe yapmanın apriori şartlarının neler olduğu ve İslamın bu apriori şartları karşılayıp karşılayamadığı gösterilmeye çalışılacaktır. İslam felsefesi terkibinin muhtemel anlamları, bu anlamlardan hangisinin tarihsel olarak savunulabileceği ve bir din olarak İslam ile beşeri bir etkinlik olarak felsefe arasında nasıl bir ilişki bulunduğunu açıklığa kavuşturulacaktır. İslam Düşüncesinin akli coğrafyası içerisinde felsefenin yeri, kelam ve irfan gibi diğer disiplinlerle olan ilişkisi etraflıca ortaya konacaktır. Böylece öğrencilerin İslamın kendine has felsefi bir bakış açısına sahip olduğunu anlaması amaçlanmaktadır. Bu İslam Felsefesinin temel meseleleri üzerinden ortaya konacaktır.
Ders İçeriği
İslam Felsfesi dersinin içeriği; felsefe nedir, mutlak ve mukayyet elsefe ayrımı, mukayyet felsefede meydana gelen kesretin sebebi, eşyanın hakikatine ulaşma çabası olarak felsefenin nasıl mümkün olduğu, felsefe yapmanın apriori şartları, islam felsefesi terkibinin farklı anlamları, bu anlamlardan hangisinin savunulabilir olduğu, İslam Düşüncesinin akli coğrafyası ve bu coğrafya içinde felsefenin yeri ve anlamı, felsefe yapmayı mümkün kılan ontolojik ve epistemolojik kabuller gibi konulardan oluşmaktadır.
Zorunlu Kaynaklar
(1) A History of Islamic Philosophy, Zakaria Bashir Imam, Sudanese House of Books, 1998
(2) Arap-İslam Felsefesine Giriş, Muhammad Abd al-Qawi Muqbel, Aden Üniversitesi, 2010
Önerilen Kaynaklar
1- İslam felsefesi tarihine bir giriş, Mustafa Abdel-Razek, Lübnan Kitap Evi, Beyrut, 2011
2- İslam Felsefesine Giriş, Omar Al-Shaibani, Arab Book House, Üçüncü Baskı, 1982
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Öğrencinin felsefenin ne olduğuna dair açık bir anlayış sahibi olması.
- Öğrenciler geçmiş ve modern örnekleri de dikkate alarak Tanrı´yı, evreni ve insanı anlamlandırabilir, çözüm önerileri sunabilir.
- Öğrenciler İslam düşüncesinin tarihi gelişimi ve temel problemleri hakkında bilgi öğrenirler. İslamın varlık, bilgi ve değer anlayışı konusunda belli bir anlayış kazanırlar ve bunu çağdaş yorumlarla buluşturabilecek bir donanım kazanırlar.
- Öğrenciler Ortaçağ İslam filozoflarının felsefe, bilim ve dini nasıl yorumladıklarını bilir.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 14 | 3 | 42 |
| Ara Sınav | 1 | 15 | 15 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 15 | 15 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | İslam felsefesine genel bir giriş, müfredatı tanıtma ve Arap filozof Al-Kindi'yi tanıma | Konuyu okuyun |
| 2 | Al-Kindi, felsefe sorunları, Tanrı'nın varlığının ve onun bilim bölümünün kanıtı | Konuyu okuyun |
| 3 | Al-Farabi, hayatı ve entelektüel gelişimi | Konuyu okuyun |
| 4 | Al-Farabi'nin Felsefesi ve Ütopyası | Konuyu okuyun |
| 5 | İbn Sina ve entelektüel gelişimine giriş | Konuyu okuyun |
| 6 | İbn Sina'ya göre benlik, bilgi ve Tanrı | Konuyu okuyun |
| 7 | Revizyon | Revizyon |
| 8 | Ara sınav | Ara sınav |
| 9 | Gazali, Yaratılış ve Entelektüel Gelişim | Konuyu okuyun |
| 10 | Gazali, felsefe ve diğer konular | Konuyu okuyun |
| 11 | İbn Rüşd Entelektüel Kökeni ve Gelişimi | Konuyu okuyun |
| 12 | İbn Rüşd ve Felsefe | Konuyu okuyun |
| 13 | İbn Haldun ve entelektüel gelişimi | Konuyu okuyun |
| 14 | İbn Haldun ve Tarih Felsefesi | Konuyu okuyun |
| 15 | Revizyon | Revizyon |
| 16 | Final Sınavı | Final Sınavı |


