TDE 436 - Türk Destanları

Türk destan geleneğini tarihsel, edebî ve kültürel boyutlarıyla ele alarak öğrencilerin destan metinlerini anlamalarını ve analiz etmelerini sağlamayı amaçlamaktadır. Türk destanlarının yapısal özellikleri, mitolojik ve tarihî unsurları ile anlatım teknikleri incelenerek, destanların toplum üzerindeki etkileri ve kimlik inşasındaki rolleri değerlendirilecektir.

Destan kavramı, sözlü kültürdeki işlevi ve edebî türlerle ilişkisi ele alınır. Türk destanlarının yapısal ve anlatımsal özellikleri incelenerek mitolojik unsurlar, kahraman tipleri ve destanlarda kullanılan anlatım teknikleri üzerinde durulur. İslamiyet öncesi ve sonrası Türk destanları tarihî ve kültürel bağlamlarıyla birlikte değerlendirilir. Destanların toplum hafızasındaki yeri, kolektif kimlik oluşturmadaki rolü ve kültürel aktarım süreçlerindeki önemi örnek metinler üzerinden analiz edilir. Türk destanları, dünya destanlarıyla karşılaştırılarak ortak anlatı unsurları ve özgün yönleri ortaya konur. Destanların edebiyat, tiyatro, sinema ve popüler kültürdeki yansımaları incelenir ve günümüz anlatılarına etkileri tartışılır.

Ekici, M. (2004). Türk Dünyasında Köroğlu. Ankara: Akçağ Yayınları. Ekici, M. (2005). “Türk Sözlü Geleneğinde Anlatıcılar ve Anlatmalar Arasındaki İlişkiye Art Zamanlı (Diyakronik) ve Eş Zamanlı (Senkronik) Bir Bakış”. Ed.: Gürer Gülsevin ve Metin Arıkan. Fikret Türkmen Armağanı. İzmir: Kanyılmaz Matbaası. Ekici, M. (2007). Halk Bilgisi (Folklor) Derleme ve İnceleme Yöntemleri. Ankara: Geleneksel Yayıncılık. Ergin, M. (1997). Dede Korkut Kitabı I (Giriş-Metin-Faksimile). Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. Ergin, M. (hzl.) (1988). Oğuz Kağan Destanı (Tercüme, Metin, Sözlük). İstanbul: Hülbe Basım ve Yayım A. Ş. Gökyay, O. Ş. (1973). Dedem Korkudun Kitabı. İstanbul: Başbakanlık Kültür Müsteşarlığı Kültür Yayınları. Oğuz, Ö., vd. (2008). Türk Halk Edebiyatı El Kitabı. Ankara: Grafiker Yayıncılık. Pehlivan, G. (2019). Dede Korkut Kitabı’nda Yapı, İdeoloji ve Yaratım. İstanbul: Ötüken Neşriyat. Reichl, K. (2002). Türk Boylarının Destanları. Çev.: Metin Ekici. Ankara: TDK Yayınları. Sakaoğlu, S., Duymaz, A. (2020). İslamiyet Öncesi Türk Destanları. İstanbul: Ötüken Neşriyat. Öztürk, Ali. (2000). Çağlar İçinde Türk Destanları. İstanbul: Alioğlu Yayınları.