Ana içeriğe atla

OZE 207 - Özel Eğitimde Bütünleştirme

Eğitim Fakültesi · Özel Eğitim Öğretmenliği · Lisans

AKTS: 2 T+U+L: 2+0+0 Zorunlu
Koordinatör: Dr. Öğr. Üyesi Ferdane KARAYEL GÜLMEZ
Öğretim Üyeleri: Dr. Öğr. Üyesi Ferdane KARAYEL GÜLMEZ

Dersin Amacı

Bu dersin amacı; eğitimde bütünleştirmenin kuramsal ve pratik temellerini, yasal düzenlemelerini ve Evrensel Tasarım ilkelerini kavratmaktır. Öğrencilerin; Bireyselleştirilmiş Eğitim Planı (BEP) hazırlama süreçleri, okul-aile iş birliği, olumlu davranış destekleri ve farklılaştırılmış öğretim uygulamaları konusunda yetkinlik kazanmaları amaçlanmaktadır. Ayrıca zihin yetersizliği, otizm, işitme, görme, dil, fiziksel yetersizlikler, özel öğrenme güçlüğü ve üstün zeka gibi farklı engel gruplarına yönelik öğretimsel uyarlamalar yapabilme becerisi kazandırılması hedeflenmektedir.

Ders İçeriği

Bu derste eğitimde bütünleştirmenin kuramsal temelleri, yasal düzenlemeleri ve evrensel tasarım ilkeleri ele alınmaktadır. Bireyselleştirilmiş Eğitim Planı (BEP) hazırlama, aile danışmanlığı, tüm öğrencileri destekleyen stratejiler ve olumlu davranış destekleri incelenmektedir. Ders kapsamında bütünleştirme destek modelleri ile zihin yetersizliği, otizm, işitme, görme, dil, süreğen hastalıklar, fiziksel yetersizlikler, özel öğrenme güçlüğü ve özel yetenek gibi farklı gruplara yönelik öğretimsel uyarlamalar detaylı bir şekilde işlenmektedir.

Zorunlu Kaynaklar

Sarıca, A. D., ve Tanrıverdi, A. (Ed.). (2021). Eğitimde bütünleştirme: Herkes için bir okul yaratmak. Nobel Akademik Yayıncılık.

Bakkaloğlu, H., ve Sucuoğlu, B. (Çev. Ed.). (2017). Okul öncesinde bütünleştirmeyi hayata geçirme: Çocuklar, öğretmenler ve okulları destekleyen stratejiler. Nobel Akademik Yayıncılık.

Önerilen Kaynaklar

Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2025). Sosyal kabul. Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü. https://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2025_02/04160608_05094929_3sosyalkabulkitap.pdf

Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2025). Özel eğitime ihtiyacı olan öğrenciler. Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü. https://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2025_02/04160608_05094929_2ozelegitimihtiyaciolanogrenciler.pdf

Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2025). Farklılaştırılmış öğretim ve müdahale stratejileri. Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü. https://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2025_02/04160608_05094843_1farklilastirilmisogretimvemudahalestratejileri.pdf

Batu, E. S. (2000). Kaynaştırma, destek hizmetler ve kaynaştırmaya hazırlık etkinlikleri. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 2(04).

Batu, S., & Topsakal, M. (2003). Özel Eğitim Danışmanlığı Süreci Ve Bir Danışmanlık Örneği. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 4 (1), 19-29.

Işıtan, H. D., & Dayı, E. (2022). Sınıfında özel gereksinimli öğrenci bulunan genel eğitim öğretmenlerinin özel eğitim danışmanlığına ilişkin görüşleri. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 1-24.

Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2009). Okul öncesi dönemde kaynaştırma eğitiminin yaygınlaştırılması projesi (Genelge No: 2009/66). Özel Eğitim Rehberlik ve Danışma Hizmetleri Genel Müdürlüğü.

Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2015). Destek eğitim odası açılması (Genelge No: 2015/15). Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü.

Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2017). Kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim uygulamaları (Genelge No: 2017/28). Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü

Millî Eğitim Bakanlığı. (1997). Özel eğitim hakkında kanun hükmünde kararname (Kararname Numarası: 573). T.C. Resmî Gazete (Sayı: 23011).

Millî Eğitim Bakanlığı. (2018). Özel eğitim hizmetleri yönetmeliği. T.C. Resmî Gazete (Sayı: 30471).

Açıklamalar

Ödev Kapsamı: Öğrenciler, kapsayıcılık ve bütünleştirme temalı belirlenmiş kitap veya filmler arasından seçim yapacak; hazırlık sürecinde kendilerine iletilen rehber sorular doğrultusunda analizlerini yapılandıracaklardır.

Sunum ve Raporlama: Seçilen eser üzerinden hazırlanan çalışmalar, dönem sonunda raporalanıp teslim edilecek ve sınıf sunumları üzerinden değerlendirilecektir.

Kurallar

Dersin İşleyiş Yöntemi: Dersler teorik altyapının aktarılmasının yanı sıra olay incelemeleri, grup çalışmaları eşliğinde yürütülecektir.

Devam Zorunluluğu: Üniversite mevzuatı uyarınca teorik derslere devam zorunluluğu bulunmakta olup, öğrencilerin ders süreçlerini düzenli takip etmeleri beklenmektedir.

İletişim Kanalları: Dersle ilgili duyurular ve bilgilendirmeler resmi sistemler (Microsoft Teams-Eposta) üzerinden yapılacak olup, öğrencilerin kurumsal e-postalarını düzenli kontrol etmeleri önem arz etmektedir.

Özgünlük ve İntihal: Tüm ödev ve raporların özgün olması akademik etik kurallarına aykırı olmaması zorunludur.

Zamanında Teslim ve Sunum: Ödevlerin ve sunumların ilan edilen takvime uygun olarak eksiksiz bir şekilde tamamlanması gerekmektedir.

Soru Rehberine Uygunluk: Hazırlanacak sunum ve raporlarda, öğretim elemanı tarafından paylaşılan rehber soruların eksiksiz ele alınması ve yanıtlanması zorunludur.

Dersin Öğrenme Çıktıları

  1. Özel gereksinimli öğrenciler için öğretimsel uyarlama çalışmaları planlar.
  2. Bütünleştirme uygulamalarının kuramsal temellerini ve Türkiye’deki yasal dayanaklarını analiz eder.
  3. Evrensel Tasarıma Dayalı Öğrenme İlkelerini temel alarak kapsayıcı düzenlemeler yapar.
  4. Bütünleştirme kapsamında BEP ekibinin iş birliğini planlar.
  5. Bütünleştirmede kullanılan destek eğitim hizmetleri-modellerini planlar.

Temel Alan Dağılımı

(14) Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri%100

Öğretim Yöntem ve Teknikleri

AnlatımSoru-CevapAlıştırma ve UygulamaGösterimGrup Çalışması

Ölçme ve Değerlendirme

ÖdevSınav (Yazılı Sınav / Test: Doğru-Yanlış Testi, Çoktan Seçmeli Testi, Kısa Cevaplı Test, Eşleştirmeli Test)

AKTS / İş Yükü

EtkinlikSayıSüre (saat)Toplam İş Yükü
Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil)16232
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi16116
Ara Sınav155
Kısa Sınav000
Ödev144
Uygulama000
Final155

Ders Akışı

HaftaKonuÖn Hazırlık
1Eğitimde Bütünleştirme: Kuramsal ve Pratik Temeller/ Bütünleştirme-Kaynaştırmayla İlgili Yasal Düzenlemelerİlgili kaynaklara erişim
2Evrensel Tasarım: Mimarlık ve Tasarım Penceresinden Eğitimde Bütünleştirmeilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
3Bütünleştirme kapsamında Bireyselleştirilmiş Eğitim Planı Ekibi İşbirliğiilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
4Aile Danışmanlığı ve Okul Aile İş birliğiilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
5Tüm Öğrencilerin Gereksinimlerini Destekleyen Stratejilerilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
6Olumlu Davranış Destekleri: Sorunlu Davranışların Yönetimi ve Önlenmesiilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
7Bütünleştirme Destek Modelleri, Destek Eğitim Hizmetleri, Farklılaştırılmış Öğretimilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
8Ara SınavAra Sınav
9Öğretimsel Uyarlamalar/ Zihin Yetersizliği ve Otizm Spektrum Bozukluğuİlgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
10Öğretimsel Uyarlamalar/ İşitme ve Görme Yetersizliğiilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
11Öğretimsel Uyarlamalar/ Dil-Konuşma Güçlüğü ve Süreğen Hastalıkilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
12Öğretimsel Uyarlamalar/ Fiziksel Yetersizlik ve Ağır-Çoklu Yetersizlikilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
13Öğretimsel Uyarlamalar/ Öğrenme Güçlüğü, Üstün Zeka ve Özel Yetenekilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
14Öğretimsel Uyarlamalar/ Okul öncesi ve sonrası birey olmakilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
15Genel tekrar- ödev sunumlarıilgili kaynaklardan haftalık konunun okunması
16Final sınavıFinal sınavı